666 
wat hunne phasen betreft, als incohaerent beschouwd mogen wor- 
den, zullen dergelijke producten uit de middelwaarde van A 3 weg- 
vallen. Wij krijgen dus de goede uitkomst als wij stellen 
A 2=i 4 - “'•?** + ■*•+«'« ? 2 *)- 
Blijkens (9) levert dus elke enkelvoudige bewegingswijze, onaf- 
hankelijk van alle andere, een bijdrage tot de uitzetting v — v 0 . 
De eerste van deze bijdragen is 
~ T xa 'i 
waarvoor wij kunnen schrijven 
d 
of wegens het verband tusschen q en het volume 
ö 
( 10 ) 
Nu is y a 1 q* de waarde die de bij de eerste coördinaat behoorende 
potentieele energie u x bij de in den beschouwden toestand bestaande 
warmtebeweging heeft, en \ a x q x * -j- i q a\ q x 2 is de waarde die 
deze potentieele energie zou hebben als na de door q bepaalde 
volumevergrooting de deeltjes dezelfde door q x bepaalde uitwijkingen 
uit de vroeger (§ 2) met P, P ' , P', . . . aangeduide standen hadden. 
Men kan dus voor (10j schrijven 
ÖMj 
- XV J7’ 
waarbij men, om het differentiaalquotient te berekenen, alleen op den 
eersten coördinaat q x moet letten, al de overige 0 stellende. 
Bij het differentieeren moet men zich voorstellen dal de deeltjes 
in het oorspronkelijk volume v de verplaatsingen uit de evenwichts- 
standen hebben, die bij de werkelijk bestaande warmtebeweging aan 
de eerste bewegingswijze beantwoorden, en dat zij na een oneindig 
kleine vergrooting van het volume over dezelfde afstanden uit de 
nieuwe evenwichtsstanden P, P' , P' : , . . . verschoven zijn. 
Gaat men, wat de andere coördinaten betrefr, op dezelfde wijze 
te werk, dan vindt men 
V 
du r du 
dwA 
IhJ 
. • ( 11 ) 
§ 6. Van een eenigszins nauwkeurige berekening van de thermi- 
sche uitzetting met behulp van deze formule kan geen sprake zijn. 
Niet alleen is het zeer twijfelachtig of wij ons wel voor eenigszins 
hooge temperaturen tot de termen van de tweede orde met betrek- 
