78J 
waarvan de waarde vrij gemakkelijk berekend kan worden, zoodra 
een benaderde waarde van rj is gevonden. 
12. Het is het geval, waarin de vloeistof bij benadering althans 
als onbegrensd mag worden beschouwd, dat we ons voorstellen in 
onze proeven te verwezenlijken; bovendien zullen we maken dat 
d klein is. Het is gemakkelijk na te gaan aan welke voorwaarden 
deze vereenvoudigingen gebonden zijn. 
Het is nl. noodig dat de factor zulk een hooge waarde 
verkrijgt, dat de termen, die dezen factor bevatten, in voldoende 
mate overwegen; dit vereischt echter niet een bijzonder hooge waarde 
van b' , want, is b.v. R' — R = \, d. w. z. is de afstand van de twee 
boloppervlakken slechts 1 c.M. (en dit zal bij onze proeven het 
geval zijn), dan is toch reeds, voor b' = 10, e htR '~ R) = 10000 ongeveer. 
Nu is voor water, in C. G. S.-eenheden, = 0,01 en ji = 1, zoodat 
reeds met T=S, dus met een schommeltijd van 3 sec., de waarde 
b' = 10 is bereikt, en dus in hooge mate aan de gewenschte voor- 
waarde wordt voldaan, dat de golfbeweging, die van den schom- 
melenden bol uitgaat, praktisch geheel gedempt op het buitenste bol- 
oppervlak aankomt (zie § 7). Neemt men bovendien in aanmerking, dat 
de schommelende bol slechts daardoor van den buitenwand invloed 
ondervindt, dat die buitenwand de golven op den schommelenden 
bol terugkaatst, en dat die terugkeerende golven onderweg weer 
demping ondervinden, dan is het duidelijk, dat de demping op den 
weg van den binnensten bol tot den buitensten niet eens zoo vol- 
maakt behoeft te wezen, om de vloeistof toch praktisch als onbe- 
grensd te mogen beschouwen. 
Dit wordt ook uitgedrukt in de formules (24" ) en (31). Praktisch 
is (24") identiek met (25), of is IA = 0 , wanneer e~ 2h ' iR R> klein 
genoeg is, d.w.z. de demping over een afstand 2 ( R R) groot genoeg ; 
en om nu b.v. te verkrijgen dat e~ 2f>l( - R ' ~ R ï = bij R ' — R = 1, 
is reeds b' — 3 ongeveer voldoende, hetgeen voor water nog het 
geval zou zijn bij T= 30. Nu is een eenigszins groote schommeltijd, 
zooals deze, voordeelig voor de aflezingen, waaruit het logarithmische 
decrement moet worden bepaald ; we stellen ons dan ook voor een 
schommeltijd van die grootte ongeveer te verwezenlijken. 
Met R' — R = 1 en T = 30 zou dus met water de vloeistof reeds 
bij benadering als onbegrensd beschouwd mogen worden. Maar uit 
(20) blijkt nog dat bij gegeven schommeltijd de b' en b" des te 
grooter uitvallen, dus ook de omstandigheden des te gunstiger zijn, 
7 ] 
naarmate de verhouding kleiner is; voor zeer beweegbare vloei- 
stoffen, als ether en benzol, zouden ze dus nog gunstiger zijn dan 
