Ornithologise. Lib. XV. 
527 
nempe ab Accipitre facro fibi alte dimiffum Turturem inciderent, vnfueiTum eorum ge- 
nus in cibo vetuiffe.At reMa modo hac Aegyptiorum liipcrfticione, videamus, num, quos 
vulgus laudat.nos pariter laudate oporteat. Vulgus autem quo pinguiores fupgeo melio- 
res, falubriorefq. exiftimat.Ide enim in hac aue,quod in C oturnicibus euenit, nimirum, vt 
pinguedinis infractu nimio Tranguletur Nec tamen idcirco edendo non effe puto, quip- 
pe qui more, vt diximus conturnicu fuffocau tantum pereant, interclufo tantum fpiritu, 
non autem tabifico morbo aliquo,aut fene&a comedi . Cauendum tamen edennbus iu- 
dico,ne praepingues nimis in menfa veniantmam fi natur? eorum humiditati, pinguedinis 
addatur humor noxius, Iaxanfque,damnofi procul omni dubio eu denr,humiditans,fcili- 
cet improba nimietate . Etquamuis Turtures i> nocentius , quam C oturmces pingue- 
fcentiam illam ferre poffint, funt enim Coturnicibus ficciores , & calidiores, & quamuis 
etiam eiufcemodi pinguedine ficcitas,qua cum calore bene fatis a teperamenci iufti me- 
diocritate recedunt, temperatior fiat, qua? duram alioqui reddat eorum carnem, profer- 
tim adultorum, longeque magis fenefcentium, tamen quia difficulter concoquatur, con- 
codaquecraffum , &atrabiiiarium alimentum pnrbcat, Itaque faiubnter ijs vefci cu- 
pientibus omnino author fum,vt nouellos ranriim vfuiadhibeant,nonmaiores anniculis, 
nec nuper jugulatos, aur pridianis rccentiores . Etenim hac quoque temporis mora, pre- 
ter aeratis tenerioris dele&um, veluti marcefcens tencrefcct infita illis durities, ficcitaf- 
que,tum& promptius patebunt ventriculi officio, & fignificationi meliori commodabut, 
alimentumque largientur corpori pro rara parte non exiguum, nec paruum, craffumque_, 
inter , & tenue exuta partim remanente natiua adhuc duritie , qua? diuturnitatis aliquid 
nutrimento addat. Idem fjccitatis,humiditatifque in medio conftituermam calore exu- 
perabit aliquantum alimentum id idcirco generando , augendoque fanguini laudatum 
calore, atque humore, vel certe non multa ficcitate gigni, perfeique multus foler . lam 
quoque ex fanguine multo, pra?fertim cum humore inflo fuo calido , feminis Tepe fperari 
multum ad obeunda fortius Veneris munia, poterit, & ex non valde craffo, quin modice 
potius tenui, fpiritus animales, peragendis ratiocinationis, &intel!c&us cogitationibus 
aptiffimi,folide potius, ac firmiter, quam euanide,& inaniter pefpicacibus cxpc&arirqua^ 
re redte dicebat Nicolaus Maffa Turturum carnes cibum effe fipientum. 
VSVS IN MEDICINA. 
Vulgus 
quos Tur- 
tures lau- 
det . 
Qui vitan- 
di. 
Tempera- 
mentum. 
Qui eden^j 
di . 
Vt duritb 
es Tuitu- 
rum cene- 
refeae. 
Turturum 
caio cibus 
fapientum. 
T V RTVR VM ,& Palumbum efus ciim graffatur peflilentia,a nonnullis lauda- 
tur . Archigens apud a Galenum has volucres inter cibos ftomacho viles enu- 
merat . Trallianus tympanicis permittit, & colids,nonnu!lie<tiam nephriticis 
conucnitc tradunt . Dyfentericis in cibo mireprodeffe dicunrur,vtpote ventrem iiflen- 
tes : fed efficacior ad hoc lpfarum fanguis habetur .* qui item, terte Plinio, oculis cruore_, 
fuffufis eximie prodeft, de qua re plura in Columba a nobis feripta funt , tum etiam quo- 
modo ad fiftendum fanguinem , qui ex cerebri membranis erumpit, (it vtilis . Auicenna 
calidum iftiufmodi fanguinem vtiliter fuper aurem contrariam, & dolentem diftillari au- 
thorert. Fimum , terte Plinio , albuginem extenuat . Kiranides cum meile ait albulam 
curare. Ad fummam leuitatem tritum, inquit Marcellus,/^ cum meile Attico , aut etiam al~ 
tertus generi s, dummodo optimo-, & defumpto mundius leucomata oculorum potenter extenuat . 
Alibi rurfus ex mujfo codtum & ceroti modo ventri, ac renibus laborantis impofirumef- 
ficaciter prodeffe ait. N’coIaus Mirepfus difficulter mingentibus auxilium, quod fequi- 
tur, admodum probatum effe feribit, nempe, fi a?ger rtercoris T urruris drachmam tritam 
cum meile bibat per triduum . Alibi b Galenus fimum hocvftumex mulfaprxberi iu- 
betcalculofis . Lapidem enim, inquit, per vrinam exturbat; qui pariter vfus cx Colum- 
bino ftercore aquibufdammire prxdicatur . Piinius pariter eundem fimum in rr.ulfo de- 
co<5tum, vel ipfius Turuturis deco&a? ius prodeffe contra calculos, & alias difficultates 
vefica? teftatur . Turturum qua? domi aluntur faginanturque ftercus, terte Varrone, ad 
agrum colendum feruaturTed hoc ad agricolas, non ad medicos fpe&at. Ex nortri^ a?ui 
medicis c Caftor Durantes ad facilitandum partum eiufcemodi recenfet remedium :Si 
tres, inquit, Juniperi bacca?,& feptem lauri, cum drachma cinnamomC&drachma vna,& 
femis corticis cafia? Turturi indantur,& deinde artetur, & illinatur ad ignem pinguedine 
Galhn^ 3 & Turtur comedatur vefpcri bis in hebdomada a muliere partui vicina, facile 3 
& 
a De compi 
fec loc. 
Sanguinis 
vfus . 
Acbdolore 
auris. 
Fimi Tur- 
turis facul- 
tas. 
b $ Eupo> 
c Caft.de 
Iuniperot 
