Prolegom. in Ornichologiam . p 
DE PRAESAGIIS NATVR ALIBVS. 
ED priufquam hiftoriam ipfam aggrediamur, nos operam non Iufuros fore 
credimus , fi primum de pra?fagijs Auium ; poftmodum vero de augurijs fcr- 
monem habeamus: re profe£to non ingrata, fed ad operis intelle&um ma- 
xime neceflaria . Sappeiiumero enim in hanc narrationem incidemus , vt quid 
ipfa? prafagiant, qua? diuinationumgenera ab ipfis apud antiquos deprompta 
j fJ fint, dicamus ; quomm ratio nifi prius conftiterit,vel negocium faceflet exqui- 
fitis ac delicatis ingenijs ; vel in re obfcura & incognita non exiguas tenebras legentibus offun- 
det. Acceditquod hi quidem effe&us fint maxime generales Auium, & ex quibus agricolis in 
primis , tum uero nautis & mercatoribus , qui, ut rem faciant, fub Dio uerfari coguntur ; quin 
medicis ipfis non exiguum emolumentum accedat , Ex his equidem auguria rcuera pra?ftigia? 
funt, quibus a uiro Catholico fides haberi non debet ; at prafagiorum rationem caufamq,* af- 
ferri certiffimampoff'e,non obfcure profitemur. Qme enim pra?fagiunt aues , licet nullo peni- 
tus rationis difcurfu cognofcant,fagaciffimo tamen natura inffin&u, aeris ffepius permutatio- 
nem, qua? eas uellicat,noxamq; infert, percipiunt. Huius perceptionis caufam , quamuis etiam 
aitj ad coelum, eiuscpibatum tantummodo referant ; id tamen ad particularem earum naturam 
potius reduci dehere arbitror . Nam quemadmodum etiam multi noftrorum ex alteratis luis 
corporibus,luna?,fblisqjOoniun£Honem,adfuturasq;-tempeftatesconijciunt;fic&illa?,ciimex 
ambientis aeris uapore afficiuntur, temporis mutationes denunciant: non tamen pnefagiendi 
omnes eadem figna habent . In alijs enim obfbruatur uox , in alijs uolatus,funt qua? locum mu- 
tent, qua? nouos geftus exerceant, alia? pennas fuas expurgant, alia? fefe in aquis abluunt: rurfus 
coeli Iratum nonnulla?, alia? morbos, peftem,& iram quandoque diuinam, alia? agrorum fferili- 
tatem portendunt. Sed manifeftiora omnia euadent, fi ad lingula accedamus , Pluuiam inpri- Lacuftriu 
mis annunciabunt Aues, qua? lacus, fluuiosqj incolunt; fi, ut obferuauit a V irgilius , auium prae 
Certatim largos humeris infundere rores , fagia^ . 
Et caput obieclare fretis , & currere in vndis , a 9 cor S ‘ 1 * 
Ac ftudio incaffum cernes gcf ire lauandi . 
30 Namcuminaquaui&iteiit, filius aduentu iam iam adfuturo exultant atque geffiunt. Vel 
haec etiam in aquatilibus hifce Auibus caufa affignari poffit, calida fcilicet quadam intemperies 
ab uaporofa illa exhalatione in earum corporibus indu&a : tunc enim calidiori aura aeftuantes 
impendentis pluuia? refrigerium fummopere exoptant. Qu^ in arboribus uitain degere con- 
fiieuerunt, fi ad eas ocyus. quam folent, recurrant, procellarum, uentorumq,- iam iam imminen- 
tium haud incerti teftes ab agricolis habetur : Tales enim Aues cum ficcitatis potius quam hu- 
miditatis fint amantes , ccelefcem breui adfuturam aquam fubterfiigiunt, Qua? uero rarius, uel Arborum 
nunquam aquas frequentare folent ; fi ad earum margines & riuos plumas obferuetuellicare incolae . 
agricola,fub te&a mefiem fuam, ne a pluuijs, quas ab auibus jfumpto argumento adfuturas ex- 
templo agnofciqcorrupatur, defert : T um enim aeris humidioris exhalatio grauedinem Aui- 
40 busadfert ; quapropter ut ab. ea noxa fe liberent, pennas fuas uellicando id onus excutere ad- 
liituntur . Rurfus fi easdem, atque etiam marina? relidis fedibus in ficcum exeant, maxim^ tem- Marinas . 
peffatis nuncia? habentur . Qua? terreftria loca habitant, fi cum filentio ad humidiora proficif- Terreihcs. 
cantur, ferenitatem portendunt : quemadmodum etiam procellofo tempore fi alia? alias inuo* 
lent, atque ultro citroq,- inter fe contendant. Praeterea fi terreffres uel faftemqua? in aquis ha- 
bitare non folent , abluere fefe obferuaueris ; de procellis uenturis metuendum Ariffoteles. do- 
cet, ac Aelianus , Auium , qua? infularum incola eff e confueuere , ingens conuentus , ac pra?ter infularum 
morem in eftate congregatio, aquam portendit. Siq,- in magno numero in regione , quam ha- incola,* . 
bitare non folent, appareant, damnaq; inferant 5 iram Dei in eam gentem adteftari uidentur . 
* 0 Vnde b Ieremias propheta uerba Domini de punitione pronund£s,ait : Et vifitabo fuper eos qua - b Cap : 15. 
tuor fp e cies, dicit Dominus, gladium ad occifonem, canes ad lacerandum, & volatilia coeli, & b e Hi as ter- mptincip. 
u ad deuorandum & deuaftandunu , . Porro fi alites relidis infulis, campis, atque fyluis ad duitates, 
oppidaq,* atque alia loca habitata fefe transferan t, agrorum firerilitatem fignificant ; uti & mor- 
bos, aerisq; contagium fi uel mortui in terram decidant, uel fi nidos proprios relinquant. Aqui- Aquila , . 
Ia fi in Orientem contederit,uentorum nuncia creditur. Si accipiter, inquit c Theophraftus, in c De fignk 
arbore confidens , & intus inuolans pediculos qu^rat, haud procul abeffe pluuias demonftra- flmiar. 
bit, No&ua fi ante folis occafum & citius; quam folet garrula nimis, cauis fuis exeat, pluuias No&uju. 
portendi t: tunc etenim tempus pr£uertit,ne a pluuia, cuius breui adfuturg nuncia eft , & inimi- 
ca, pabulum 
