OrnitholoojjE Lib. 1 1. 
5r 
Ambigere quis merito poflit, num ha;c figna militaria ante incoeptum Imperium fuerint, Quado fi- 
du adhuc Confules Romana potentia? preefient.Ptaeterea num inclinante Imperio, barbaris p lol ' a 
iam gentibus Romanos milites inuadetibus, quod fuit fub Valentinianis , fignoru huiuimodi ltanu vlus 
fercula adhuc folita fuerint geibari . Ad quam quidem quadlione ex fide hifcorica refponde- C(X l 1LUt * 
mus: fuiffe vtroq; tepore, eiusq,- populi £tate. Scribit enim y Liuius in Hiftrici belli enarratione, y Lib.i.dc- 
quod plufqua feculil ante didatura Ca;faris fuit : Vmis, inquit, remanfit M. Licinius Strabus Tn- cad ‘ 5 ‘ 
bunus militum tertia legionis , cum tribus fignis ab legione fua reliclus . De inclinantis Imperij xtate 
dubium nullum eft.Tefhturenim hoc z Marcellinus his verbis: T ah textu re cie f ahiorum Cojlan- x Lib. i 7. 
tius, iam metuente fublimior , mihtariq ; confenfiu fecundo Sarmaticus appellatus ex vocabulo fubiehlorum, 
10 Iamq-, difce(furus conuocatis cohortibus, (fi Centurqs,(fi manipulis omnibus tribunal infjlens fignifq-, mi- 
litaribus (fi Aquilis, (fi agmine multiplicium pote flatum. Et a iterum : £>ui ducens militem rei/ufficien- 3 Lib. 2 5?, 
temfum venijjet ad loca, diferimina tis ordinibus , barbaros ante colluctationem adeo terruit , (fi turbauit , 
vt nec controuerfas opponerent manus ; fedfignorum ^dquilarumq-, fulgore pr astricti, venialem pofcerent 
pacem. Huc pertinet quod Procopius refert, Neruios rotam , lomam cohortem Aquilam auream ha- foma co- 
buiile,& cornua cornutorum cohortem ; alludens nimirum ad figna, que portabantur in ferculis . ^ lors * 
Ampliusvidendumeft,qu^nam ellentSIGNA FIXA, ET NON FIXA. Fixa autem sigma fixa» 
in caftramentatione erant terra; infixa, ficuti hodie figere folemus haftasincaftris. Meminit 6C nonfi- 
b Marccllinus:Locorumgnaritati conffi vnum firatibus animis montem occupauere pracelfum per con - xa quama 
fagrofos colles vndiq-, praruptum (fi inuium abjq ; feptentrionali latere , unde facilem habet deuexitatem £flent_, • 
20 & mollem, fignis ilico fixis ex more, cum vndiq ; ad arma conclamaretur, imperio Principis (fi ductorum ldb.27. 
Jletit regibilis miles, vexillum operiens extollendum, quod erat opportune fubeunda indicium pugna. 
SIGNA EVVLSA, Siuec6uul(a,contrari#fignificationiserat,ciimfignaterr«fixa,dum Signa euul 
miles per cotubernia quiefcebat,rurfus ex terra ad vfum militi^ euellebant . Meminit c Liuius: . 
T erritis omnibus , qui circa erant, veluti fado omine incipienda rei, infiuper nunc i at nr , fignum omni vi L Lib.z 2. 
moliente [ignifero, conuelli nequire. Conuerfus ad nuncium : Num lit er as quoq ; , inquit, a Senatu a fers', qua dec : 3 - 
me rem gerere vetent ? Abi, nuncia ,fignum effodiant, fi ad conuellendurn manus pra metu obtorpuerint. 
d Idem: J?ui,vbi allatum ejl, hostes adu et are, prope ejl f ahium, vt iniufiu Pr at oris conuulfis fignis in aciem d^' 
exirent , e Sic alibi: Magis inde impetu, quam confilio ducis conuulfis fignis, firmi fq\ infefio agmine fignis, dew_j . 
Et f iterum : Confefiimfignis conuulfis, citato agmine iter ingrediuntur . Alludit ad hutulmodimo- ^Liq.dec.i 
rem conuellendi figna s Virgilius: 
d 0 Lgunc iter ad regem vobis, murofq ; Latinos , 
\_Alrma parata animis, & Jpe prafumite bellum . 
Neque mora ignaros,vbi primum cucllerc figna 
Annuerint fiuperi,pubemq\ educere cafitris . lsu 0 
Cum vero de Romanis vexillis a fignis & Aquilis, vt ex numifmatibus offendi poteft,diuerfis, 
fiepe meminerimus, non erit pra;ter noftrum i nftitutum & de ijs aliquid hic dicere. Quorum Vexilloril 
varia diferimina funt, nempe fi vno ea fafce comprehendas, Labarum, fiue Flammeum aureu, figura qua 
argenteum, cteruleum, centuriatum, equeftre, pra;torianorum, & auxiliariorumjquorum pri- • 
mum Ducis, fiue Imperatoris exercitus erat, fecundum Senatus Romani , quartum claffis; 
qme tametfi diuerfa extiterint, figura tamen omnibus,& forma erat eadem, vt ex fculpturis & 
40 numifmatibus deprehenditur . Pene huiufinodi funt,vt noftra templorum vexilla , fi crucem Vexilla., 
fuprapofitam, & fciffuram triplicem dempferis, quam Cliriftianos opinor ad indiuidua?Tri- C ^ nftiano 
nitatis, CHRISTIQVE Viftoriam demonftrandam gentibus adiecille: fiquidem, vt <lua " 
h V egetius eft author, vexilla a velis nauium appellationem acceperut,quod ceu vela in anten- h Lib.z. 
nis nauium , ita pannus & flamula; in pertica geftabantur , quod vexillum Romanis tanquam Vexilla vn 
minus velum nominabatur. Ceterum in vexillis Romanis imagines paffim& Deorum, & dedi&a. 
Imperatorum Ducumque militarium erant depi£ta;,qua; adhuc confuetudo tenet, ut infi- Pi&avexil 
gnia Principumin vexillis a pi&oribus exprimantur. Meminit 1 Cornelius TacitusiOhlaua erat 
aefeptima Claudiana imbuta fauore Othonis, quanuis pralio non interfuiffrnt . Aquileiam iamprogreffa, manos 
proturbatis , qui de Othone nunciabant ,laceratifique vexillis , nomen Vitclhj piafer entibus . Et k rurfus : i l g_ 
50 Et quorum imagines pro vexillis fecuti forent , Duces Imperatorefiq-, deligerent . 1 Lampridius pariter: k Lib. 5. 
His ita geHis figna in cafiris (fi vexilla fieri Antoniana iujjitfiecitq, Bajjiani fimulachra ex auro atque ar- 1 In Diadu- 
gento, atque dies feptem fupplicatio pro Antoniam nomine celebrata . meno . 
Non videtur extra inftitutu efie mentionem facere de vexillo caudato, de quo feribit" 1 Ap- Vexillum 
pianu SlHorum e numero cum vnus vexillo in cbtrarium verfio, caudam ad Cajarem extendiffet,eius man~ laudatu . 
dato aficutiferis occifus efi. De ceteris vero vexillis, vtpedeftri, centuriato, praetoriano, veterano- n L f, ‘ c f_ 
rum, tvronum, calonum, auxiliariorum, equeferi, claffico , videas abunde 11 V Volphgangum m pt. derep. 
Lazium Viennenfem. Rom. 
Inter 
^Li.^.dec.T, 
8 Lib. 1 1. 
zAen. 
Vexilloru 
