4 % E> E . ,0 R T V, - E T y C 4-V-S ! S , 
partes non kabent,quod expirant perpaucum eft, & ualde craffum 2 ac 
mole terrenum. quam ob caufam ad fupenora non fertur, nec in cere# * 
brum afcenditferifcp fenfum,ut lpfo percipi poffit.fed terrarum com* - 
rnotarum expirationes interdum non funt fine odoribus , üt nec call* . 
darum. cum uero aduruntur, grauiter 8t male olent : prsefertim fi cum , 
ftilfure fimiltbuscp fuerint permifta? .Nunc qualitatum yqu&taftu per 
dpi poffunt,caufas perfequar.primu ergo caloris 8t frigorisjiumoris 
8t ariditatiSjid eft quatuor primarum qualitatum, Terram autem frigi ; 
dam etficcam elfte, magiscp ficcani quam frigidam: fimiliter terras, imq . 
terrena omnia, patet 8t notum eft, fed qui terrae fiant calida? 8t humi* 
da?,dicendum. calefcunt uero in primis a fubterraneo calore, fed earii 
magna eft uarietas, nam aiise in fodinis calennalia? ex fodinis in aerem 
prolata?, quse in ipfis fodinis calent, raro reperiuntur, aerenim qui re* , 
clufis fpecubus ingreditur,paulatim frigeftens earum calorem aut ex* , 
tinguit prorfus,aut ad interiora copellit.qua ob caufam fumma qugcp 
quodammodo frigent . quarum autem calor in interioribus ipfarum , 
partibus conclufus eft, eae ex fodinis in lucem prolatae calefcunt. aeris 
enim ambientis tepor rurfus ex interioribus elicit calorem.iftius gene 
ris fuifte uidetur Lipara?a tantopere calens . uis uero ignis occulti ter* , 
ras quafdam adeo liquefacit, ut interdum offerat fpeciem eorum, qiise 
ex ardentibus fornacibus fluxerunt: aliquas autem fic exurit , ut quafi 
carbones fiant. At ex ficds terris humide fiunt, cum uel primo ex di 
uerfis locis abrept£ confluunt in urium alueum,uel affluentibus aquis 
madefiunt.qudd fi terra permaduerit aqua, lutum appellatur: fin fum 
mäe tantum partes fint madida?, lutofa hon dicitur. Iam caufas qug* 
ram reliquarum qualitatum qua? tadtu percipi pofTunt, id eft pingui* 
tudinis 8t macritudinis, lentoris copia 8t penuria, fpiffitudinis 8t rari 
tatis, grauitatis 8t leuitatis, duricia? 8t mollitudinis, afperitatis 8t leuo 
ris . omnes uero calor uel frigus efficit ex terra cum aqua uarie permi* 
fta. itaq? terra? fiunt pingues, cum humida? temperato calore conco* 
quuntur.tum enim humor qui eft ex aere, ut fupra dixi, tranfit in pin* 
guitudine.contra uero macra? fiut,fi uel calor multus eas exuiferiguel 
propter frigus cruda? manferint, quinetiam terrae pingues ex rametis 
oriuntur faxi calds:macra?, arena?* Lente autem gignuntur cum ter 
ras humori multo immiftas calor coquit ad pinguem aliquam fpiffitu 
dinem: lentoris uero expertes 8t friabiles fiunt,cu ipfis,dum coquun* 
tur, humor non eft multus , aut fi eft , inconcocfta? 8t quafi crudae ma* 
nent.Sed fpiifae efficiuntur, cum humor immifeetur terrg,eamq? uel ca 
lor fiecus coquendo condenfat,uel frigus cogit 8t aftringit: contra ue 
ro rarae fiunt, fi humorem non bene cum ipfa comiftum calor confu* . 
mffirefolutg etiam efficiuntur ex denfis 3 cum earum glebas,quas calor 
fiecus 
