14 ,'DB ORTV ET CAVSIS 
rsfth gi'gtii,fic declarant fontes & fucci concreti,ut res indifceptationey 
aut corrtrouerfiam non uocetur : fed quaeritur fint'ne fapores omnes, 
itec'ne finti'n terra, ut in ftirpibus. nam Ariftoteli uidentur efle . qua# 
propter,inquit,multi ueterum natura interpretum dixerunt talem eft 
fe aquam, per qualem terram permeat Sc tranfit.Theophraftus autem 
negat , quod ex eius fententia non emineat ex rjs quas ex terra effodi# 
untur uel effluunt, necp aufterus, necp acris,neqj alr) plericp. fed Theo 
phrafto ipfa res et ratio multum repugnantmimirum hoc eft maximu 
experimentum, cum conftet ex terra fluere fontes aquae dulcis, pingu 
is, falfae, amarae, acidae, aftringentis, acris, cseteros fapores omnes intra 
terram gigni : praeter acerbum &C aufterum: qui foli uidentur eile pro 
prrj fructu um, quos ftirpes ferunt, aut liquorum, qui ex i)fdem frudi# 
bus conflciuntur : quanquam non negarim etiam eos intra terram gi# 
gnflSed fontes admodum dulcis aque reperiuntur:& uinofus fuccus, 
qui dulci fubrjcitur,ex terra efflumquod ipfe traditTheophraftus.al# 
tera etiam pars, ut feribitur, Himera fluminis Siciliae, uerfus AUnam 
fluens, fucco terrae dulci afiiimpto,dulcis eftfaporis. pinguis uero Li# 
paris fluuiusiundu enim oleo, quod ex uenis emanat pinguibus, con 
fpici fcribunttquippe bitumincliquido, quod olei interdum firnile ex 
fontibus effluit.fed fuccus pinguis propter lenitatem aeris, qui in ipfo 
ineft, aquae innatat,& cum ea non facile permifcetur.Germania autem 
falfarum aquarum magnam effundit copiam* Amarae item aquae repe 
riuntur * calidarum enim in Marmarica ultra Arfinoen erumpentium 
partim guftatum amaritudine comouent, partim falfedine:& fontis 
perexigui riuulus miftus Hipani, qui eft ingens flumen Ponti, id cfR# 
cit amarum. Nec uero Germania paucas acidas gignit,in primiscp infi 
gne acidulam ad quintu lapidem ab Elboga Bohemiae oppido. Pu# 
tealis aut Smolnicrj uehemeter aftringit: attamen etia acrimonia prae# 
dita eft.acrem uero fuccum terram procreare, quod item contra Theo 
phraftum eft,etia fua ui comprobat Styx fluuius.nam quia in aliquod 
uas argenteum, uel aeneum, uel ferreum infufus , id ipfum perrumpit, 
acerrimum effe in teil igi mus & fimillimu aquae fadiciae, que aurum ie 
cernit ab argento. Sed hsec alias uberius exponam, nunc ufus fum 
autoritate fcriptorum non leuffed quae experimento nititur.geogra# 
phi enim 8c qui orbem peragrarut terrarum, guftarunt,ut nos, aquas 
dulces, falfas, amaras, acidulas,aftringentes:pingues autem confpexe# 
runt nonnullas, quod liquidum bitumen in nataret: fimiliter acres Sty 
gis aquas uiderut uafa,ex metallis confe&,perrumpere:quemadmo# 
dum nobis cernere licet fa&icias , de quibus diximus. Itaq? ex fjs fatis 
perfpicuum eft,fenfucp percipitur, quia intra terram gignuntur aquae 
fontana? & fucci, omnes fapores, praeter duos, intra terram gigni: nec 
: ab 
