V 
/ 
Ii 
b E ORTV ET C A V $ I $ 
fi fuerit fubtjl!or,punor 5 ckjifior, eo metallum eft nitidius Sc fplencli 
dius, trua de Etufa etiam hac parte emetens praeftat aurum, quod pro* 
xime (equitur argenrix.mox aes ipfum.deinde plumbum album, po* 
ftea cinere-um^tum nigrum, poftremu locum tenet ferrum. Hoc rame 
de impolitis intelligendum,qu3e aliquem fplendorem obtinent; et 0 
paucus admodum eft plumbo nigro 3c ferro.fed iri uniuerfuni nullo 
tantus eft impolito, quantus polito: quod unius partis eminentia fui 
gorem &C claritatem alterius umbra fua obfcuret. Metalla autem fine 
fapore non efife in primis indicio eft aes . eius enim fapor cum fe in lia 
quorem induerit, guftatum amaritudine comouet . quo modo aerea 
uafa multum inficiut liquores in ipfa infufos. ab seris amaritudine no 
multum abeftferrum:quod non minus experimento confiat. amarim 
tudinis uero caufa eft terra adufta, quam ea metalla participant, ut dt 
xi.reliqua propter terram puram, aut uberiorem aquam* fapore, qui 
non admodum lenfti percipi poffit, liquores afficiunt. Eadem autem 
fere caufa eft odoris.aurum enim, quia ipfi terra eft puriffima,3c optt 
me cum aqua mifta, fumu perexiguum , & qui uix finfu percipi poß 
fit, cum uritur,ex(e emittit:& dulcem magis quam fccridum.at argen 
tum quod terram habeat quae comburi poffit, licet difficiliter, magis 
fumat quam aurum , &£ odore fubfcetido.fed tam ferri quam gris m ul 
to maior fumus & loge foetidior, quod in ipfis infit terra ad ufia.pl u* 
bi autem genera propter aquse abundantiam hebetes admodum ha* 
bent odores.Quinetiam auro, dum igni purgatur,excrernentu qua fi 
nullum eft ob puritatem 6 reliquis multum : fed ed plus uni quam alte 
ri,qud fuerit impurius Jam ponderofifTimafuntmetallatcinusrei cau 
fa eft fpiffitudo,quae fiquitur bonam terre cum aqua permiftionem« 
inde etiam fit ut grauiffima quaeq? pondera metallis liquefacftis inna 
tennmodo fit maior eorum moles, quam rerum quarum grauitatem 
iuftineredebent.indidofuntrecrementaadmodum grauia;qug,cue 
fornace defluxerint in catinum* fiipernatantia de metallis ferro unci* 
nato derrahuntur.fed eius rei experimentum quotidie facere licet, at 
gento muo, per fe liquido in uas infufo, ponderibusep fuperiniecftis* 
nam ea illi tanquam aqua? ligna, innatant: praeter aurum quod parui 
ponderis in ipfo mergitur,ob eam quam inter fe habent cognatione, 
Sc quafi confinfum. Abeo nunc ad uim metallorum, liquefiunt aute 
omnia iccirco quod aqua participenLferrum etiam quo eft praeftan* 
tius , ed magis produci poteft: quod indicat ferrum Suedorum,ofi* 
mutum ipfi uocant. uulgare uero tam longe lateeß. produci non po* 
tefbqubd multum terra? infit in eius temperationeÄ quod non bo* 
na permiftio terrae cu aqua fit fada : attamen molleftit quod humor, 
quantulufiuncp fitjgni liquatus incipiat moueri.Ex r)s autem, qug li 
quefeunt 
