13 & DB NATVRA EORVM 
uel metallicis* Saspe uero riui Sc amnes alia fui patte laudatos hä* 
bent alueos,unde etiam aquas bonas 8c falubres:alia non habent, uil 
de etiam aquas malas & infalubres* nec tantum aluei aquas bonas 3C 
prauas faciunt,fed etiam fucci herbarum quas lauant* quin riuuli infi 
ciunt amnes : ut perexiguus riuulus amarus Hypanim ingens Ponti 
flumematcp etia Boryfthenis fapore mutare innuetes riuos autor eft 
Plinius* SimihterfluuiusfluuiuminficerepQtefb atq? etiam lacus SC 
palus* ex quo fatis intelligi poteft, me non line caufa differentias flu* 
uiorum fupra diligenter explicalfe * Laudantur autem inter amnium 
aquas Eulei & Choafpis : quas reges Perfarum bibere folifci funt, 3C 
in longinqua afportaremt Grasci memorias prodiderat: quos nuper 
quidam Hifpaniae princeps imitatus Tagi & Iberi aquas fecum Ro* 
mam portauinquod illi perfuafum cffet eas longe prcftare Italicis bo 
nitate Sc falubritate * ac uero etiam Ptolemaeus cognomento Philae 
delphus, fecundus iEgypti rex, cum Antiocho Syri£ regi locaffet nu 
ptui filiam Berenicen,NiIi aquam ei mißt, quam folam biberet.quod 
Polybius fcriptum reliquit. Aquas autem quas folfis patentibus du* 
cuntur in oppida, fimiliterfehabent ut aquas riuorum& amnium* 
que ted:is,aut tubis, meliores quidem funt putealibus,quas raro hau 
rimus:curfu enim perculfuq? extenuantur 6£profidunt:tam uero bo 
nas quam riuorum & amnium aquas non funt, quod eas folis calores 
attingere non poffint,qui aqiias tenuiores faciunttueruntamen inter 
dum prasftat aquas follis tecfh's ducere, ne eas uel torrens, uel humus 
foluta,aliud'ue impuras faciat.follas autem e faxis, intus undic^ mal* 
tha oblitis,extmd3s 3 aquas perducunt purasmihil enim a laxis abra* 
dere queunt * Similiter tubi fictiles perducunt puras : item lignei * fi* 
ftulas uero metallicas tam utiles non funt: etenimin aeneis, cuma* 
quas curfus interrumpitur, effiorefcit asrugo * quam quas aqualam* 
bit,ea pota corrodit inteftina* plumbey minus malg funt eneis.quod 
autem tantopere uituperantur,ab Arabibuspryter rationem fitmam 
3C Germani & Galli eis utuntur fine nocumeto magno * at quod qui 
dam in exulcerationem inteftinorum inciderut, aquarum uitio, non 
fiftularum plumbearum, fadtum uidetur elfe.itaq? ubi ideo necefle e* 
rit uti metallicis fill:ulis,qudd uim aquas in fublime furgentis,neq? fi* 
cftiles tubfneq? lignei ferre poffint, plumbee utiliores erut gneis.Sed 
deaquis que ducuntur, fatismunc anteaquam ad lacus 8c paludes ue 
niam, de pluurjs di&urus fum . nam paluftres & lacuftres partim ex 
ds,aut niue liquefa<ffca,ut dixi, colliguntur* quoniam uero etiam ipfe 
non exiguam habent uarietate, de eis ut de reliquis, iudicandum eft*. 
mifce igitur non funt falubres * quales quanquam omni anni ternpo 
' P or '* 
