* 6 % 
S# ILLVSTRI SAXONIÄE DVCI 
ET TORINGIAE M I S E N Ae'(XV E PRINCIPI 
Mauri cio Georgius Agricölä s* d* 
HILO50PH1 ä, quae rerum ortus, ca u fas, naturas 
perfequitur, princeps illuftris, perdifficiles explica 
tus habet, & in multas partes eft diftributa* nam iti 
ea difputatur de deo rebusq? diuinis: de coelo Sc ffi 
deribus:de elemetistde cauftstde annexis ad eas:de 
perturbationibus aeris : de animantibus; de ftirpk 
bus; de rebus fubterraneis* omnes autem nationes 
SC gentes cognitio de deo mirifice follicitas habuit : fed de dei natura 
eam in primis Hebrari,Aigyptrj,Gr£ed fufceperunChaldari uero Ion 
ginqua obferuatione, Grgci multo ftudio fi d erum Sc dimetiendi coe 
li fidentiam confecuti fiunt . rurfius de elementis, de caufis, de his quae 
eis annectuntur, maxime difputarunt Grecfiac ex ipfis Ariftotdes e* 
tiam de motibus Sc mutationibus aeris diffieruit * idem animantium 
ortus, uidus, figuras perfequutus effi Theophraftus ftirpium caufias 
atque naturas* fed locus de rebus fubterraneis,queni nos tradamus^ 
non minus caeteris late patet, itaqj primu earum ortus Sc caulas quiti 
que libris fcrutati fumus ♦ deinde , quoniam has i p fise partim effluunt 
ex terrajeffodiuntur partim, illarum naturam quatuor libris perfecu* 
ti fumusmunc harum differentias,uires,utilitatis firudum, quem ho^ 
mini prebent, hifice decem oftendemus*quorum primus omnium re 
rum foffilium differentias Sc genera continet * fecundus eft de terris; 
de (occis concretis tertius: quartus item de fiuccis concretis , Sc de his 
lapidibus qui oriuntur ex bitumine,iii quö etiärrt de fiuednö difiputa 
mus * quintus uero conlpleditur lapides : gemmas fiextus : fieptimuS 
marmora Sc (axa*fed odauus eft de metallis; notius de rebus metalli 
eis, decimus, qui idem ultimus, res foftiles miftas Sc corripöfitas ape^ 
riuetfi uero Grgd in hoc argumenti genere Uerfati fiunt, tamen nemo 
de his unus omnium foffilium naturas explicauit * etenim medici Sc \ 
rd ruftiese feriptores * qui tamen interierunt maxima ex parte , tantU 
ea dixerunt de terris, quae ad propofituhi pertinerent,^ quo non erat 
declmandum.eadem ratione medici de fiuccis cocretis fcripfierunt.ate 
tamen Theophraftus librum edidit de fale, nitro , alumine* fed nec is 
extat, defiuccino autem multi prodiderunt, uerum plericp fabulis fi4 
millima* deinde delapide Democritus ficripfitlibru Unum, item Art 
ftoleles. fcripfit etia de lapidibus Theophraftus libellu,et de his que 
mutanturinlapides,librosduos*ScripfitdelapidibusSocratesRho 
dius 3 Xenocrates 3 Sudines*Galliftratus } Megafthenes,Ifmenias, Hd 
O 4 tus* 
