13 2 
a ht lib. i a 
de fanit. 
TortSo 
Vlyfsis Aldrouandi 
TE M PER AMENT VM. 
EMPERAMENT V. M , inquit Michael Sauonarola , non inuenio 
ab authoribus determinatum . Sed quia funt de genere pifcium > & lom- 
num inducunt, idq; vehementer; iudicoiplos frigidos&humidos,ita 
vtfrigefaciant in primo ordine,humc<ftent in fecundo. Caltor Duran- 
tes frigidos in fecundo ftatuit, humidos in primo. Sunt quidam qui 
calidos putarint, quod inter coquendum rubefeant: quorum certe ar- 
gumentum valde frigidum eft. Color enim non indicat rei temperamentum, vt alibi 
me apud Galenum legifle memini . Deinde fi indicaret , crufta? tantum naturam often- 
<deret,qua? codfii rubedinem contrahit, non autem partium interiorum , quibus vefcimur B 
& de quibus iam eft qua?ftio . Nec omnium fluuiatilium Aftacorum crufta? co<5ta?rube- 
fcuntprorfus:namquiinter fixa lapidofaq; loca habitant , co£ti pallidiores fua crufta 
cernuntur. Cocione autem rubelcuntcrufta?:quiacaIorignispartcm terreftrem inhll» J 
anido confidentem deterge^ dum in ipfam agit mediante humido . 
V S V S ! N CIBIS 
R JE T E R Chelas & caudatn,nil in his eft, quod commedas: atq; ea cura 
ob frigidam imemperie,tum etiam duritiam & cralfitiem male audiunt* 
Quapropter non admodum concodionem promouent, & longiorem 
ventriculo mora mandatis in caput frigi4lis,& humidis vaporibus fopo- 
rem inducunt: cocfta nihilominus fatisnutriunt,& fanguinem fuccumqj 
non racile diffluentem gcnerant,&pituitofum. FaciliUsautem digerun- 
tur quam marini, & melioris, fuauiorifq; carnis exiftunt. Vnde Cardanus ait fe admodura 
delegatum in cibo fluuiatilibus, marinos vero abhorr uiflefemper. 3 Caftor Durantes: 
actis (jr molli carne esi & denique fuatti , 
Pr aditus , hinefy ideo perfacile excoquitur. 
Minores qui inter laxa capiuntur, illaudati funt, commendarioresqui funt maiores &co- 
<fti rubefeunt; viuos ac recentes conlcruari aiunt fi chalibem appofueris. Commendantur 
autem prgeipue Martio & Aprili menfibus : & magis crefcente luna quam decrefcente . 
Reperiuntur aliquando in his intricata? vena? alba?, Germani Neftel hoc eft ligulas vocat; 
improbantur hi in cibis,vt omnes pifccs ita aftedti. Dum itaque coquutur,non fimplicera 
aquam defidcrant,led mixtam cum aceto aut omphaciojferuentemq; vt caro eorum flui- 
da firmetur, coquaturq; facilius: apud plurimos nobiles in Italia ficco&imenfisapponu- 
tur, cum acerrimo aceto , fale & pipere . Tortam ex Gammaris tempore ieiunij hanc no- 
bis deferibit Platina. Ex Cammaris elixis quod bonum eft, in mortario tundes . Succum : 
deinde amigdalinum cum aqua rofacea per fetaceum tranfmiftum praeparabis : aut fi id i 
non poteris , ius piforum aut cicerum alborum feruabis . Paflulas & ficos quinque conte-j 
res . Modicum petrofclini,amaraci,bera? parum ineo&a? , minutatim concides : cinnami, i 
zingiberis, faccari, quantum lat erit, addes . Mixta hat’c& bene tufa cum ouislucij, vtcon - 1 
creta melius coquantur, in teftu bene vncfto , ac fupter, fuperueincruftato , ad focum po- * 
nes flamma procuI,co<ftum laccaro & aqua rofacea fuflfundes . Membra omnia hoc edu- 1 
liulxdit. Ex libro Germanico Baltafaris Stendelij coqui. Cancros (fic nominat Aftacos) 
in olla vel in farragine coques (fed in olla lapidiorcs fiunt : facilius tamen aduruntur, nili 
caueaturfedulo)aft'ufo vino vel aqua, condies fide & modico pipere. Cura ne exundet ius 
eiferucfcens, cum pulchre rubent, fatis iam codtifnnt . E Cancris ferum & coagulum: 
Cancellos paruos dctradla crufta,quam & fel fequetur, & vena cauda? media extracla , in 
pila tundes crudosdacaffundcs,& colabis.( vel tranfiges per cribrum a?ncum, id eft,mub 
tis exiguis foraminibus pertufum)defundes in fartaginem, & cochleari allidue permifee- 
bis,hc aduratunfic etiam maculis vel pundlis pulchre variabitur . Lento igne coques;gut- 
tam aceti affundes, vt coaguletur . Tum in cribrum «encum fundes, modice onerabis . Dc 
fero iufculum facies & croco colorabis . Coagulum in partes fecabis; cibus eft delicatus. 
Cruftarum fartura:Cancris elixis cruftas & chelas feparabis: & quidquid bona? eft pulpaJ 
minutatim concides.-modicum falis,&aromatumpollitiem addes: cumouopermifcebis: 
& hac 
