De Teftaceis Lib. 1 1 1. 241 
j forma? producantur, quod eft abfurdu.AIiude igitur forma? procedunt atq ; reru cftentia:. 
Non ab elementis, no a c?Io,quoru forma: funt a&ionibus proprijs quibuida & motioni- 
bus addidte , ita vt nihil poflint excellentius efficere» quam ipforu mouedi poteftas ferat; 
nili velimus dicere quicquaefle, quod alteri vita dare poffit excellentiore, quamipfum- 
met podideat.Quomodo igitur dicitur,homogenerat homini & fol?eo nempc,quod ho- 
mo'^ fol materia pr#parenr,vt idonea fit forma: recipienda?. Cadu enim hominem fi ge- 
neret, id faciat , quod longe fitccdo excellentius , cogitandi intelligendiqiie facultate . 
Nonigitur cadum formas dat; fed ad formas recipiendas , materiam difponit& aptat; 
qua: quidem difpofitioeoufq; pertinet, dum id tantum producitur, quod caloris, frigo- 
ris,ficcitatis & reliquarum qualitatum qua: his funt fecundarim elficaci#,produci poteft. 
Ffgur^ igitur forfan qua:dam cado debentur ; fed fi vita accedat , alius nunc opifex quae- 
rendus, qui cado fit pradlantior. Hunc formarum datorem nuncupemus , qui le per to- 
tum vniuerfum infinuans, vbiq; adeft, vbiq; materia: praeparata: formas dat, & eas in ea 
tanti fperconferuat, dum materia: compago & praeparatio ferre poteft. Hic, liue vnus 
fit, fiue multas fub feintelligentias habeat , imperia &poteftate i ua tota formarum or- 
i} r bemadminiftrat , &cuiq; materia: dat pro eo, atq; ad fufeipiendumeftidonea. Hic ranis 
& pifciculis in aere, hic muribus & vermibus , & c a: teris animantibus e limo genitis,ma- 
teria prius a cado praeparata , formas infundit. Vbicunq; igitur humor fiue liquor inuc- 
nitur ad Teftaceorum vitam idoneus , viua Teftacea generantur , Vbi vero materia erit 
capax, illa quidem forme eius, qua: dat, vt tefta quid fit & vocetur, non polfit vero vi- 
no pifciculo liquorem idoneum praeftare, fiet vt tefta dumtaxat , non pifciculns , 'genere- 
tur. Formas autem ifias» fiue figuras accuratas & animalium proprias, non cadoafcribo, 
quod inftrumentorum peculiares formas dare non poteft; fed ipli formarum datori , que 
fingulis fpeciebus alium & alium adede, tamquam efficientem quandam ideam, fi dixero, 
id dixero, quod polfem tueri . Antuerpi# latomus quidam viuum bufonem in medio 
marmore in ueni t , Quodfieo loco aptus humor buioni fuitinuentus, quid vetat quo 
minus aliquando liquor in faxisinueniatur, quo marina quoq; animalia generentur; 
viua quidem fi locus & humor ferat 3 corporata vero tantum , fi humor vitam non admit- 
tat ? Opifex enim progreditur eo , quoad eius materia patitur , vitra progre(Turus,fi loci 
& materia: inopia non cxcIuderctur.Non eft igitur mirutcftasin 1110 ritibus fummis in- 
j ueniri; minus vero mirum in illis inucniri , in quibus falfugo aliqua eft , marina: lalfu- 
gini compar. Similis enim materia ad formas recipiendas eft apta . In Aegypto igitur , 
regione non falfuginis modo , fed nitri etiam ferace , quis admirabitur Conchylia gene- 
rari ? quis etiam in noftra: regionis ea fubterranea arena , qua: loco & natura marinis 
vadis refpondct , illa admirabitur ? Cum ea temperamentuquoddam liquoris marini 
exugat , Oceano in terras furfmn per omnes canales magna vi irruente. Cauis igitur fub- 
terraneis, & maxime ei arena?, qua: proxima eft aquis, per orbem terra: fub tus meantibus, 
liquor quidam apud nos communicatur , qui Conchyliorum figuras facile induit, vitam 
etiam accepturus, fi locus viuum pifciculutn alere pofser. Videmus itaque Antucrpiae qui 
bufdam locis, poftquam ad aquam hanc fubterraneam fodiendo uentum eft, magnam 
quandam cruftam ad duos pedes , vel eo craftam: aliquando etiam tenuiorem, qua: to- 
ta eftextiufmodi varia Conchiliorumcongeftione coagmentata, quafi venaquardam Ia- 
pidis aut marmoris efset. Nec porro vfquam in mari aut litore tanta congeries Con- 
charum cuiquam vifacft, vtfruftrafomniemus,ita paulatim mari recedente fuifse con- 
geftam.Nam fi ita hoc euenifset , cerneremus adhuc in Zelandi#, Hollandi# & Flandri# 
D litoribus tantae craffitudinis congeriem iacere . Quid? quod Pe&inum in litoribus no- 
ftris magna eft raritas, adeo vt a D. lacobo e mari Gallaico pro monftris afferantur ? at e 
fofsisnoftrisinfinitacopiaeftedu&aquamin vallo, quod montis inftar eft cuiuis licet vi- 
dere. Et, qui Conchulas legere volet , ei nihilopus eft adlittora proficifci , in moenibus 
habet plus multo, quam litoribus abundantiae.Ego igitur n 5 magis hic mare fuifse credo 
quam inlapidicinis Megarenfiu,e quibus lapis effoditur Concharu marinaru coalitu co- 
ftans c^teroqui candidifllmus,quem a re ipfa Cochida appellarunt. Quod fi mare huic ori- 
gine caufamq; nafcedi dedifsctfin Pir^o potius debebatiuueniri.lamcum totaGr#cia va 
rijs promontorijs in mare excurrat, vari js finibus mareadmittat, nufquam tamen Cochis , 
qua Megaris, inuenitur. Vtina noftra crufta fic induruifser, vr lapidequoq; lolidu copone- 
ret. Na Megaricus ille adeo folide coiuit, vt Caris, Phoronei fili; fcpulchru & alia 116 pauca 
opera ex eo fatfta fuifse Paufanias teftetur . Ad eade caufa detes illi in folfis inueti,rderedi 
funt, qui Carchari^ detihus adamuffim refpondent, nifi qd de terra, in qua diu iacuerunt, 
X pro 
Formarum 
dacor quis 
Conchylia 
cur quan- 
doq; viua, 
cur& Te- 
ft;e cantum 
nafcantur . 
Bufo viuus 
in medio 
marmorer. 
Prope An- 
tuerpiam 
multa C5- 
chy lia em- 
untur. 
Lapis Con 
chis refer- 
tus apud 
Megarefes 
Dentes in 
foffis i neti» 
