DeTeftaceis. Lib.III. 
273 
Ergo vbi concipiunt , quantis fit cladibus vrbt 
Conflatura fides fuperum, ferale per vrbem 
luttitiutn , latuit plebeto teflus amtflu 
Omnis bonos , nullos comitata efi Purpura fafies . 
Erat autem Purpura, inquit k Lazius, apud Romanos per omnes veftes, nimirum Pur 
k Lib.%.c.n 
Llb. 1 1 0 
feo 
pura praetexta, Purpura in lato clauo, Purpura chlamys, & Purpura paludamentum. Ta- p ’ ua _^ 
cuit autem trabeam , de qua tamen alij multa fcribunt. ceterum Purpuram fuiffe per om- R oman i s 
nes eas veftes fquod nos quaerimus) etiam confirmat aftruitq ; dodtitfimus Aldus Manu p er omnes 
tius his verbis : Reflat color: quem fuiffe Purpureum non modo in latis clauis , verum in veftes . 
reliquis etiam tunicis, veterum teftimonijs probabo, nam li tunica* expertes lati claui Pur 
pureaefunt: cur latos clauos, id eft, nobili Hi inum tunica? genus Purpura priuemus? tuni- 
casautemlato clauo carentes Purpureas f 'u i fle, aperte docet 1 Quintilianus his verbis: Vt 
Furpur? redte defeendant , Ieuis cura eft: notatur interim negligentia. Non loquitur de 
tunica lati claui, & Purpuras tamen nominat. Cicero etiam Purpuream tunicam non mo 
do in ordine Senatorio, verum in plcbeijsquoq; hominibus videtur agnofeere, cum ait 
& de L. Pifone in oratione pro Sextio: Veftitus afpere , noftra hac Purpura plebeiaac paene 
fufea. Noftra, dixit , qua nos vtimur Senatores: plebeia vero , quia Purpurea Pifonis tu- 
nica fili craftitudine plcbeiae Purpurae limilior, quam fenatoriae, videretur.deinde fubiun- 
xit de colore , Ac poene fufea: quia variuserat Purpurarum color, vt ex Plinio liquet. Ve- 
rum de tunica lati claui Purpurea , vt omittantur dubi^ fortalfis fidei teftimonia, fatis 
aperta fit fignificatio in hoc Ouidij verfu. 
Induitur q ; humeris cum lato Purpura clauo. 
Plinius m autem , cum dixit: Purpura diftinguit equitem a curia: non fignificauitinSe- 
natoria tunica Purpuram fu ille, in equeftrinonfuiffe: iam enim probauimus Purpuram pj mms ex- 
in omni tunica fui fle , fed de lato clauo Purpureo locutuseft, qui Senatorem ab equite plicatus. 
Purpureum quidem clauum , anguftum tamen geftante, diftingueret. Id explanat idem 
n Plinius : Annuli diffinxere alterum ordinem a plebe , ficut tunica ab annulis Senatum 
tantum :quanquam & hoc fero: vulgoq; Purpura latiore tunica? vfos inuenimusetiam n Lib. 35« 
praecones. Quis non videt latum clauum fignificari ? nam, fi folus Purpurae color Senatu ca P • r * 
ab equitibus diftinxifiet ; non dixiflet , Purpura latiore tunicg , fed Purpurea tunica. Ap- 
q pellabatur autem tunica lati claui, ab ipfis clauis Purpureis qui tunicae inferebantur, vt ex j 
Fefto patet , quanquam cum palmata confundat, vtdidfum eft. Quibus clauis Purpureis Xcoapii- 
vt opinatur Bayfius mappaequoq; ad limbum, variari folebant. Et hoc eft quod ait Mar- tcx ? a q UX « 
tialis: Et lato variata mapalia clauo. Graeci eam vocabant %nwct T/karvernuov . Infereban- 
tur eiufmodi claui Purpurei ad eam fere partem qua pedtus tegebatur. Horatius. Et latum Stlataria-. 
dimittit pe flore clauum. non quod reucraeffent claui, fed quod viderentur clauorum Purpu Purpura, 
rea capita fupereminentia in tunicae fuperficie. Dicebatur item haec tunica, Purpura Stla- Annus r y ro 
taria, quoniam veteres flatum dicebant prolatum & flitem prolitem-fluuenalis . d uls * 
Spondet enim Tyrio Stlataria Purpura filo . T 4 • 7 • 
Praetexta vero toga didia eft a praetexendo, quia ei Purpura , vt ait Macrobius , praetexta 
erat: hoc eft, quia 'Purpuram in ora habebat j vnde etiam C«ra?ci ?npi 7 r<tp$vpov vocant, id 
eft , circumquaq; Purpuram habentem. Hac vtebantur pueri vfq; ad annum decimum 
feptimum.qui annus tyrocinij dicebatur. Cuius moris caulas plures 0 Macrobius indi- 
cat. Hanc intellexit P luuenalis, cum ait * — Vellem 
Purpuream teneris quoq, Mec anatibus aptam . 
y Et an te dixerat. 
Et princeps Tyrio vefiem pratexuit ofiro 
Statius quoq; meminit de Aty iuueneloquens: 
Nunc pedes enfe vago ; prenfis nunc celfus habenis 
Ceu fpe fletur , agit ; triplici velauerat o(lro 
Surgentes etiamnum humeros (fi lauia mater 
Pe flora: tunc auro phaleras, auroq ; fagittas 
Ctngulaq, (fi manicas, ne coniuge vilior iret 
Pr effer at, (fi mixtum cono crifpauerat aurum . 
Quantum vero ad pueros pertinet, praecipuum praetexta? fignificatum fuit, vt pudorem P rfftexca 
indicaret, quem fcilicet aetas ea, quae praetextata dicebatur, fibi proponere deberet; eiufq; vtcremur •* 
rei indicium efie Purpureum colorem, vnde admonerentur verecundiam in di.dis fa&ifq; pl?le * ra ^ 
omnibus amandam . lnuenio interim praetextam togam non tantum puerorum fuilfe 8 faatos!* 
4 quin 
* Lib.i.Sat. 
cap 6 . 
p Sat. ix. 
* Sat . 11. 
Pueri cur 
