DeTeftaceis. Lib. III 
2S1 
£QVIVOCA. SYNONYMA. 
R/£$TANTIS$IMVS ifte co!or,cum non e fola Purpura, fed etia 
e Conchylio,muricc,Buccinoq; colligeretur, multi viri dodti omnia iftec 
Conchylia vel fimul confuderunt , vel fajtem non re&e diffinxerunt» 
Sunt qui Conchylium nihil aliud eflTe quam ipfam Purpuram arbitren- Conchylii* 
tunquorum fententiam erroneam dfedic ex a Plinio comprobamus : ait » Purpura 
enim: Conchylia & Purpuras omnis ora atterit, quibus eadem mater lu- c ^' c " 
rat. 
Li.il.c.i 
9f xuria paria pene etiam margaritis pretia fecit . Et de Purpura loquens ; Calculofa? appcl- * 
■ lantur a calculo maris, mire apto Conchilijs& longe optimo Purpuris. Sic manifefte Co l ' 9 ' c ^ 
chylia a Purpuris feiunxir. Alijs Conchylium idem eft quod Buccinum; quod b Plinius, * li.y.c.} c 
cum duo tantum genera Turbinatorum continentium florem illum tingendis veftibus 
tantopere expetitum pofuerit, alterum Purpuram , alterum Buccinum necdfe efle videa- 
tur: Buccinum efle qui murex & Conchylium appelletur , cum etiaconftet&mu- 
rice Tyrio infedas veftes dici & Conchy liatas. Qua? ratio etfi valida nonnullis videatur, 
^ cam tamen facile conucllere poflum eiufdcm c Plinij authoritate:quieuidentiflime Con- c Liy.c.}? 
chylium a Buccino leiunxit . In Conchyliata veftectetera eadem fine Buccino pra?terque 
ius temperatura (alias ius temperatur ) aqua pro inuifo humani potus excremento ♦ Et 4 
” alio in loco:ConchylijsfuU florem colorcmq; proprium tribuitduxuria veftibus quoque 
prouocauiteos flores qui colore commendantur , Hos animaduerto tres efle principales; 
vnu in Cocco,qui in roiis micat, gratius nihil traditur afpcdu: & in Purpura Tyria, diba- 
phaq; Laconica:alium in amethyfto,qui in viola, & ipfum Purpureu, quemq; ianthinum 
appellamus .Genera enim tradamus in fpecics multas fa?pefpargentia. Tertiuseft qui 
proprie Conchylij intelligitur,idq; multis modis. His adiungemus Diofcoridis teftima- 
jiiQ,qui cum dixiifet dejPurpura & Buccino, aliquanto pbft de Conchylij operculo feor- 
fum fcripfit, & in fine addit : Afra' c/V r 0' zcy%u,\iOv zdiv 770/« ocrct v 7 rop<pvpct qgf 6 
w'pv%: Crematum Conchylium idem efficit que Purpura & Buccinum. Quare cum ex his 
conftet Conchylium diucrfum efle a Purpura & Buccino, iam quid Murex fit veteribus Murex q.d« 
videamus. Hermolaus, Muricum nomen, inquit, generalius efle video, quam Buccini , vt- 
^ pote quod & Purpuram quoque comprehendar. Maflarius collatis aliquot Ariftotelis & 
' Plinij lociSjPlinium oftendit cerycem modo murice ex eo quod vertigo Concha#n acu- 
tum maxime tendat, (murex, enim, inquit, pro acuto quandoq; capitur, )modo Buccinum 
quia fit alteri Turbinato generi Buccino dido fimiiis, conuertiflfe, quem Theodorus, in- 
quit, vocis fignifieationem imitatus.Buccinu femper interpretatus eft . Caeryx enim idem Ceryx ^dL 
quod pra?co fignificat.verum qua? aporredes vocantur, murices conuertit, vt muricis no- 
men generalius efle quam Buccini coniedare liceat. Ceryx igitur,qui fecundum Plinium 
Latine murex & Buccinum vocatur, Concha cft e Turbinato genere, Purpuris magnitu- 
dine inferior, fimiiis Buccino illi Turbinatorum generi, quo fonus editur, oris rantum ro- 
tunditate in margine incifa differens, promufeidem modo mufearum habens , firmam 3 c 
torofam , qua? linguae effigiem prasfefert:cuius flore illo Purpureo antiqui veftes inficie- 
bant, qua: murice^ & Conchyliatae dicebantur . Haec Maflarius. Et rurfus enarrans haec 
Plinij verbarqua? durioris teffae funt, vt murices, Purpurae, faliuario lentore proueniunt . 
Saliuarium, inquit, lentorem appellat mucofam illam congeriem fauaginem dida, quam Saliuarius 
Purpurae & murices fiue Baccinae conftruunt. Vbi etiam comprehenditur Plinium mu- ntor * 
P ricem pro ceryce, hoc eft, Buccino comprehendiflfe. Haec enim duo genera, Purpura fcili- 
cet & Buccinum fauificarefolitafunt,ex Ariftotele quinto de hiftoria. Nos quoque quid Conchylio 
Conchyliu tum generatim,tum fpeciatim figni&fj&antea cum offendebamus, ftatuimus quid. 
Conchylium a murice & Purpura differre: concedimus interim muricem per excellentia 
Conchylium aliquando dicfpr^fertim cum pro ipfo flore fiue colore accipitur, quin mu- 
rice tinda veftis,a Purpura tinda, vel Conchyliata etiam apud diferriflimos feriptores ne 
hiluinquidem differt: Sed ha?c ex priuata cuiufuis Conchae hiftoria reditis patebit: nunc 
Purpura? fynonyma examinemus.Non modo autem haec vox animal ipfum fignificat,fed 
etiam colorem vel ex eo fidum, vel quoq; ei fimilem . c Virgilius . Viah fublucet Purpura Purpura^ 
nigra. Plinius.VtouatusdfctNumidicus lapis,vtPurpuradiftinguererur Sinnadicus. Et fl uld - 
veftimentu eo colore tindu, & magiftratu ita veftitum , vt paullo ante etiam demonftra- ^^ eor £* 
uimus , vnde etia Purpurati pro Purpura induti dicurur & Purpureos reges pro Purpura- 
tis Horatius alijqs appellaruu Animal ipfum nimiru Purpura Latinis nominatu , a Grecis 
A a 3 pariter 
