DeTeftaceis. Lib.IIL 
28 
7 
Alterum genus Concharum Purpura vocatur , cuniculatim procurrente roftro & cuni- 
culi latere introrfus tubulato(tabulatolegit Vuottonus,& interpretatur icufquod tamen 
Zoographus non probat.)qua proferatur lingua. Aiij codices, inquit Hermolaus , etiam 
antiquijcanaliculatim habent & canaliculi: fed legendum videtur cuniculatim vel claui- 
culatjfn>ex Ariftotele, qui feribit jw^A/oscPS*. Sic ille. Atqui Plinius, h#c non aliunde, 
quam eo, quem paulo ante citauimus, loco Ariftotelistranftulitte videtur, vbi Gra?ce ni- 
hil aliud, quam ra' t »'§ tA /*»? /uxvx, legas, id eft, clauicula? inrcruaila , nam quod ea/£ auicb 
#A if in vitibus Graecis eft,id Latini capreolum autclauiculam vocitant , non dico vocem 
xo^A/osfTois adremipfam non quadrare; fed vbi Ariftotelesea de Purpura vtatur, non oc- 
currit: & li alibi vtitur , non aliunde tamen, qu^ricitaiiimus, tranftuht Plinius . Cattius 
quoque helicain Purpurarum tefta nuncupari ab Ariftotele feribit, a Theodoro orbem 
,, cuniculatim intortumni Vitruuio, in coiumnis etiam volutam. Quoniam vgij> iuperiori- 
3 , bus addit Plinius : Pra?tereaclauatum eft ad turbinem vfque aculeis in orbem feprenisfe- 
re.-qui non funt Buccino , fed vtrifque orbes totidem, quot habent annos: Mattarius Mar- 
cello infenfior ; Libcratusnunc (inquit) eft Theodorus a falfi calumnia Marcelli : qui in 
B fuo Diofcoride,vbi de Purpuris loquitur, eum reprchendit:quod vbi in Ariftotele, annos 
circiter fex Purpura? vi uunt,& lingulis annis incremetum eorum patet, per orbes quibus 
totidem, quot annos habent, conuerterat ; non orbes , fed volutas interpretari debuerat : 
non animaduertens homo nimis fciolus , videri cupiens quod ira Plinius etiam hoc loco 
Ariftotelem conuerterar,quare Theodorus Plinium Ariftotelis meliorem, quam Marcel- 
lum interpretem imitatus, orbes reditis quam volutas conuerrit . Nam voluta? appellan- 
turjquod circuli fiue orbes illi interiores volutim complicentur,& ab exterioribus fufeio- 
\x modo inuoluantur& obtegantur , prima nanque voluta fiue plicatura integitur ale- Volutandi, 
eunda , & fecunda a tertia, & lic vfque ad vltimam : quemadmodum in voluta capituli a 
Vitruuio demonftrataconftat. Atqui in Purpura orbes vocantur,omncsdetcdifunt,cla- 
uiculatim in faftigiatam longitudinem exeuntes, nullo orbe ab altero volutim intedo. 
Sed vt ad rem redeam, ego potius cuniculatim, & cuniculi, vna cum Hermolao legerem, 
tum ex Plinio, iplo fupenus, vbi de Concharum generibus loquitur, (inquibus magna lu- 
dentis natura varietas)dicente cuniculatim, pedinatim, imbricatim vndata: tutn ex Ari- 
ftotelequiqtode hiftoria, vt Theodorus vertit. Tempus (inquit) viucndi & Purpuris & 
C Buccinis longum:annos enim circiter fex Purpura? viuunt,& lingulis annis incrementum 
eorum patet per orbes, quibus totidem quotafinos habent, tefta intorta cuniculatim in 
crepidinem definit. Et quarto de partibus animalium . Qua? ex turbinatis cuniculo in an- 
fradum contorquentur . Eft vbi etiam clauiculatim, vt quarto de hiftoria , duobus in lo- 
cis, interpretetur. primo, facie dixit clauicula? Buccinorum . fecundo , Mouentur irem ea- 
dem omnia Turbinata parte dextra, non ad vertiginem fiue clauiculam, fed in aduerfurn. 
Et quarto de partibus animaIium:Cbntinentquodpapauer vocatur, Turbinata omnia fua 
clauicula. Sic etiam Hermolaus, in Diofconde libro fecundo, vbi ait Cionia vocantur par Cionia. 
tes in Buccino atque Purpura medice, fecundum quas filicei operimenti clauicula eft. 
Cseterum exemplaria antiqua caniculatim &caniculi legunt, facilis corruptio quinta 
vocali in primam mutata, Ha?c omnia Mattarius . Eum vero locum Diofcoridisquem Liofcori— 
citande cionijs, non fatis explicatus videtur Rondeletio, etiam ab ijs qui bene longa, in- des explica 
quit, commentaria in Diqfcoridem confcripferuqt. Acprimualij > uovtct leguntjal \j\avtct. tus ‘ 
Qui legunt.detortum putant vocabulum a didione fov, quae violam fignificat:quia 
Purpurarum quarundam ftos violaceifit coloris, qui flos eft inter papauer& ceruiccm . 
Hermolaus ahvtct legit, id eft, columellas, vt funt Buccinorum, Purpurarumq; partes me- 
d,ia?> quibus velut columnis & fulcris caro & reliqua? partes innitantur . Sunt autem par- 
tes ha? medi#, par tes corporis interni Purpurarum valde torofa? ac firmae ac fibrofa?, circa 
quas tefta? volurrfina capreolorum ritu conuolui incipiunt fecundum Diofcoridem : vel 
quibus h#ret vena illa vel membrana florem Purpurarum . continens , fecundum Arido-* 
telem inter papaner, quod inferiore eft loco, & tracfielin fiue ccruiculam, fiue collum fu- 
ptnore loco. Sed pr#ftat locum f Ariftotelis proferre, vt ei lucis aliquid inferamus. To’ Lib.yHijh 
dv^QS txuutv * va,S /uiactv rS jUfUmoi nyf t h rpct^Aa. . Txrcav w avfAcpupi? 7rux.vn' , c. 15 . 
To' «T jcPtitp, aiJ7r%p vtpuv A wxo\,oi> dv dipoupcoTi, &A ifij/uwos fi Bzttvh , dv§j'£a 
vlid %»p & . cDcLrdvet f£ durlud dj7np <pA?7£U . Taro c/a' dV;c * ijictf to' uv&o,s } yi cf ’ dM.n av/j.- 
tpyois ofov <?u 7 rTnptct; . In cuius loci verfionc Gaza fenfum quidem Ariftotelis mihi vide- 
tur ette attecutus, fed obfcurelocum fic interpretatus eft . Floremfuum inter papaucr di- p Ios p ur _ 
dum 5c collum continent , textu fpiftiore , alpedu veiuti membrana? candicantis , quam 
. detra- 
D 
purst vbi.. 
t 
