De Zoophytis . Lib.IV. 
57i 
V 1 C T V S. 
ISCICVLIS fort£ incidentibus vefcuntur tefte * Ariftotele , Ht Pii- * Hijlor. 8. 
nius carne eas vefci fcripfit , De faxo, inquit * Philofophus, quafi de tefta c.i. 
viuit,& pramatantespifciculos excipit, retmetq;, ficut manu admota ho- “ Li.pc ^s 
minisagididumeft,deuoratqueinhunc modum quaecunque na&aeft C<J ^ ° r ‘ 4 * 
efculenta. Abfoluietiamfaxis genus quoddam Vrtica? ( vt modo dixi) 
notatum eft,quod & echinos, & pedunculos, in quos offenderit, corrodit. 
ORTVS. NATVRA. 
ODVS idem gignendi ijs eft, qui tefta inclufis: per rimas enim & cauer- 
nas, & fauces faxorum oriuntur, vt tradit Philofophus , Vidum eodem yj^ ag j 
aurhore quamuis in humore exerceant, nec foris viuere queant, nihil ta- 
men vel aeris , vel humoris recipiunt « Cornelius Sittardus ad Zoogra» 
phum fcripfit Vrticas , quae Cochleis & faxis adnafeumur , cum abrum- 
puntur, mutare colorem . Peculiaris eis modus venandi pifciculos : tefte 
Ariftotele: Sentit, Vrtica, inquit, & manum admotam corripit: adhaerelcitque perinde ac 
Polypus fuis hrachijs , ita vt caro intumefeat , Os medio in corpore continet , & de faxo 
quafi de tefta viuit:& praternatantes pifciculos excipit, retinetq; ficuti manu hominis ad- 
mota didum: deuoratque in hunc modum quacunque nada eft efculenta . * Plinius quo- 
que Ariftoteiem fecutus ait : Contrahit ergo fe quam maxime rigens, & praenatante pifei- 
culo frondem fuam fpargir, compledenfquedeuorat, Alias marcenti fimilis , &iadari fe 
pafla fludu algee vix , contados ( contrados pifeium quidam manuferiptus codex ) attri- 
tuque petrae lcalpentes pruritum ( Dalechampius legit petras fcalpentes ob pruritum ) 
inuadit.Eadem noCtu pedines,& echinos perquirjt:dum admoueri fibi manum fentit, co- 
lorem mutat, & contrahitur. Tatfa vredinem mittit, paulumquefi fuitinterualli, abfcoq- 
C ditur. Haecille,qui& alibi aiebat vim illis mordacem pruritu ineffe, eandemq; qua? terre- 
ftris Vrticaerquod ante eum fcripferat b AriftotelesdnquienssNon ore,fed tadu totius cor 
poris mordent/ & pruritum excitant inftar herbae Vrtica?) quod & Scolopendrae marinae 
faciunt, f Aelianus non tam acrem vredinem concitare memorat, quam Sqolopendram, * 
Oppianus; 
Eft infame pecus Ponti Scolopendra marina. 
Corpore terrejlri fimilis fed damna doloris 
Hac maiora facit , (i quis modo cominus, illam f v* 
Attigerit y f eruet foeda prurigine corpus , 
Qualem, Vrtica facit cognomine vi fla doleris, 
Pifcanti infefia eft . 
Quocirca Diphilus Siphinius apud d Athenaeum, tradit eos, qui Vrticam marinam colli- * 
gunt,& conquirunt, manus primum inungere, ne a pruritu, aut vredine infeftentur. 
PROVERBIA. 
RISTOPHANES in Vefpis iubet in ro v £py»$ dwXyiptm ^ ^ 
a<plx<t&cLf : hoc eft ab ira auferre Vrticam . Scholiaftes interpretatur afperi- f err * C y 
tatem,& mordacitatem. Chryfippus apud a Athenaeum \vtp\ ra xaAa tra- cam quid . 
dithuiufmodi fententiam: M/tz - or 7 a iictv f&rt i-AaL\n<p!ui £x m 1 Libi io. 
olpa: id eft ne quando comederis oleamy quum habeas Vrticam hyber no tempore* De Vrtica: 
Oportet illum fentire de herba, non de pifce, inquit auchor adagiorum: efu prouer 
Necvfumadagij video, nifi fi quando fignificabimus extremam vidus parfimoniam , vt bium ' 
nec vrtice quidem adhibeatur aliquid condimenti. Mihi quidem, vti etiam Zoographo de 
Vrtica marina potius, quam de herba fentire videtur prouerbium. Herba enim hyeme 
vel non extat, vel inepta eft cibo per id tempus: Marina. autem hyeme, & capitur, & com- 
mendaturae pro paradipnio habetur, feu condimenta quodam, ficu t & oliua.^ftate autem 
* inepta 
Vt pifcicu- 
los venera- 
tur. 
* li.p.c. 4f 
Colorem 
quado mu 
ter. 
* Hiflor.9' 
*37- 
Pungere^ 
more Vrci- 
qx herbte. 
f Libq.de 
anim. cq 
c Lib.i. dc 
