154 
Vlyfsis Aldrouandi 
PHLEBOTOMIA. 
In sdgutms 
mijsiont ob- 
jeruatie. 
Li 
/ 
L V R I B V S membris ac morbis (inquit idem Vegetius) generale remedium diligenter 
oportet exponi^ quod praecipue in fanguin is mifiioneconfiftit , fi rationabiliter pro tem- 
pore & viribus animalium &proaquitateperfecHmolumedid adhibeatur induftria,^* . 
Qui /i ignarus fuerit huius rationis , non foliim per detradionem fanguinis non curabit , verum 
etiam periculum iumentis frequentiflime generabit, ciun vita vtriufque animantium confiftat in 
fanguine.R infus tempeftiue detradus fanguis corpori pra^ftare aftblet fanitatem.Et rurfus alias, 
Li, 20. c 4, Conuenit de ceruicis curatione di<fturo,obferuationem indicare phlebotomia?,quia circa ea Joca 
frequenter operatur. Detradurus fanguinem animal acibo abftinebis & potu , aquali loco con- 
ftitucs , tunc locum fupra ceruicem aliusteneat & affringat ad normam , vt vena facilius appa- 
reat . Deinde fupra laqueum finiftra? manus pollice venam deprimas, ne ludat , tum fagitta( fic 
vocat phlebotomum hoc eft ferreum inftrumentum quo vena inciditur,) tangas.Dua autem ve- ^ 
net a capite fummo ddcendunt & coueniunt fe fub maxillis vfq; ad gulam, inde a geminis venis 
inferius quatuor digitis , ferramentum deprimis , ne in gulam mittas , & bifurcum tangas, & iu- 
mentum occidas . Statim fagittam duobus digitis tenebis, nec plus ferri imprimas, quam extra 
digitoseminebat. Nihilominusetiam mediano digito manum tuam moderando fufpende,vt fic 
leuior, ne vehementius imprimas quam oportet : quia non plus debet quam mucro defeendere. 
Si parum apte profluatfanguis , iumento foenum dabis aut aliquid quod manducet . Agitatione 
Li.i. c.2 2. maxillarum plus fanguinis de vena profluet. Plerique veris tempore (inquit idem ) quotannis de 
ceruice iumentis fanguinem demere & fic in herbam mittere neceftarium putant,ne veteri corru- 
ptoque fanguis nouus admixtus natura calelcens, debilitate vaietudmifvepericulum faciat. Ve. 
teres autem prudcntiorefqueauthoresabfque neceflitate depleri animalia vetuerunt,neconfue- 
tudo minuendi, fi tempore aliquo fatfta non fuerit, fiatim intra corpus morbum ac valetudinem 
generet . Redfuis ergo eft minoris atatis animalibus & bene valentibus ex nulla parte corporis 
■ q fanguinem detrahi abfque (pro nifi)paJato : de quo afliduc tam minoribus quam maturis detra* 
henduseft humor, vt caput, oculi, cerebrumque reueletur: ( fic etiam alicubi de palatis lingulis 
mentibus minuente luna fanguinem detrahi iubet,indefi qua eft capitis pallio , releuari &cibo- 1 
rum faftidium tolli.) Maturis vero animalibus non incommodum eft pullare venam ciun mittu- 
tur in pafcua. Illa tamen in omnibus qui deplendi funt ,conferuanda eft confuetudo , vt pridie 
quam vena pulfetur, fuflententur leuioribus & parcioribus cibis , vt per diuftema copofito cor- 
pore fint, non turbato per indigeftionem. In folo autem aequali ftatues iumentum,ceruicemque 
illius loro cinges , quo ftriCliiis iuper fcapulas tangatur , vt vena poffit ab al iquo clarius intueri. 
Tunc fpongiacum aqua venam iplam lauabis& fa?pe deterges, vt altius emineat Pollicem quo- 
que finiftr* manus interius deprimes, vt non ludat, led tumidior atque inflatior vena reddatur. 
C.onfequenter iuxta praceptum artis, vel animalis ipfiuspofitionem,fagittam dari calibus(fofte 
chaly bis, id eft ex chalybe ) exiges, cotibus bene acutam obferuabis quoque ne akiiis imprimas 
manum, & gulam atque gurgulionem rumpas & arienam procidas. Hoc enim vita? confueuir in- 
ferre periculum . Percuffa vena foenum vel farraginem ad edendum apponas animali , quatenus 
agitatione maxillarum per vena melius rumpat languinis impetus- Cum autem niger vel corru- 
ptus humor egeretur, vel coeperit manai e purior, ftatnn iumentum tolles acibo & impolita fiftu * 
la vena? plagam altringes. In plaga vero pittacium imponas, vt diligentius claudat, licet quidam ^ 
vtantur & creta Deinde in tenebrofo loco & calido ftatues iumentum «St farraginem, fi tempus 
elt, vel foenum uiollillimum dabis feptem diebus ac noctibus . Aquam etiam offeres, vt fi volue- 
rit , bibat . Pullata etiam quocumque loco vena, omnem fanguinem diligenter excipies, & ace- 
to oleoque permitium vel ali;s medicaminibus qua? ratio depofeit, animalis ipfiuscorpus perun- 
ges, pra?cipueq; illum locum, ex quo detradtus eft fanguis & qui efte putatur in caufa . Conflat 
enim naturali quadam ratione atque beneficio (vt quidam aiunt ; ipfum fanguinem , ciim fuper- 
fufuseft langiicntibusmembrispra?ftare medicinam, vitiumque ficcare . ‘Quem curationis foler- 
tiam non opoi ttt omitti.Praterea interpotitis diebus poft phlebotomum animalia reducuntur ad 
folem& fanguis detrahitur eis de palato. Defpumantur etiam tertio gradu a dentibus caninis, 
quos opoicct lufpcndi altius propter fanguinis fluxum, ita vt ea die molliflimis cibarijs vtantur & 
fui fuic.bequentibus autem diebus non ex integro hordcuift conlequantur,fed a vilibus incipiant 
& ad 'coniuetudinem per fingulorum dierum augmenta perueniant. Confequeter tepido die du- 
cantur ad mare vel fluuium, diligenterque loti tergantur. Vino quoque & oieo in Sole perungen- 
di mnt 
