288 
Vljfsis Aldrouandi 
hilo fecius atque io Circcnfibus obijfte curiu metas. Qui ludi ijdemne cum Latinis, an diuerfief 4 
fem, nihil certi ftatuo: Templum loui Latiali in Albano monte primus dicitur Tarquinius iifei 
condidiife & primus etiam nundinas Latinas in ftituifte illic celebrari : ad quos populi Latini qui ii 
fuerunt numero feptem & quadraginta , conueniebant , aiij agnos , ali; carnes , alij lac & ftmilia i| 
efculentarufticaadferentes Poftremo immolato tauro, quglibetciqicas portione carnis accepta, ,| 
Ludi fecit . - difcedere folebat: Ludi vero fecuiares, ii originem fpe&es,di;s inferis debebantur. Valefias enim 
lares* Diti patri Proferpina?quc eos ludos fecit, vt Valerius Maximus fer ibit, tribus continuis notfti- 
• bus, quia totidem eius filij periculoliberati elfent , ciini aquam calidam ex eorum ara acceptam i 
po&ftet.Nomen eis a Leculo,hoc eft centum annorum tempore, quo elapfo magno ambitu invr-» 
guiquen» p c celebrabantur: quo euentu & quinquennalia & decennalia huic reip. appellati ludi fuere. Alij i 
** les j , vero , vt & Scaiiger pro incoiumitare populi Romani a P. Valerio Publicola primum conftituto* ; 
Decem* es, f u ift e volunt . Lazius etiam Herculeos ait fuifte vocatos ab Hercule , quoniam ei elfent dicati* , 
Herculei. Vtcumque eft, in hifce quoque ludis quadriga? certabant: quod ex hifce Plini; verbis manifeftum 
e ft. C laudi/ Cajaris /scutarium ludorum Circenfibus , excujfo in carceribus auriga , albati equi palmam occiu 
pattere, primatum obtinuere , oppofta effundentes omnia , qua contra smules debmffent pmtijfmo auriga 
Lik± dc^j flentes. Tauricorum ludorum mentio eft apud Varronem , vbi loquitur de Cneo 
iimLat. FlaminiosCirotf Flamnim (inqUit)di&us eB quod adf catus eB arcum Flammiu campum ,& quedibi quo - . 
' 6 * * que ludis Tauricis equi circum metas currunt . Falluntur quoque qui Romanos vocatos ludos cum ple- , 
XW/ t»cij s eofdesn faciunt, & a Confualibus fiue magnis ludisdiftinguunt. Romanos 
wam. Confualibus cofdem efte , non obfcure docet Cicero, cum ludos antiquiftimos , ( vt modoreci- . 
tabamus) qui fuere Confualia, primos Romanos nuncupari folitosferibit. Fuifte vero diuer- 
flebei qui iosapiebeis darifiime Liuius docet, dum ait: Ludi Romani ter j plebei/ fepties ititt aurati . Curules 
Cr a quibus ef * nt “diles Cneus & Lucius Corneli} Lentuli: T. Claudius Afellus & M. lnnrns Pamtis , plebe v saiUsfue- . 
*ditu YHn * • La zins arbitratur plebeios fiue populares ludos fuifte , quos omnibus ciuibus erat licitum 
facere, inftiiutos pro libertate plebis, pQjftfeceftionemeius in montem Auenunum, arme * 
ita plebem patribus reconciliatam efte. Cauterum an omnibus eos edere liceret , dubito: ab aedili- . 
bus plebis editos fuilTe certumeft, ciim Romani a curuiibus ederentur: Liuius: Ludi damam, & ple- 
bei eo anno ( quo Tarentinorum legati pacem peterent) in fmgulos dies r*B aurati fmt . Aediles cu- , 
rultsftiereL . Cornelius Caudinus & Ser mus Suipitius Galba: plebei/ C. Ser ut Itus & ff. Cscilius MecL ( 
iFltbeijemL ^ Us • Fuere autem hi ludi duorum generum , vel enim limplicirer dicebantur plebeij, vt iam ofien- 
X. $.de&A. «limus , vel plebei; cognomento toti . Meminit horum quoque idem Liuius : Et aditis plebis QQ 
Fuimus Flaccus duo figna aurata vno reo damnato ( nam jepatattm a< cu/uerant ) pofutt . Collega ems A. , 
Ceciiius , neminem condemnauit . Ludi Romam ter , plebei/ quinquies toti instaurati funt . R omanos ta- ■ 
Romtm *mcn fimiliter etiam totos dicebant, Author eft idem Liuius: Ludi Romani ter toti infamati 
toti . 
ab aaiiibus curulibus , Cn . Seruiho Capione , Ser, Cdrmho Lentulo . Item ludi plebe q ;nfiaurm f eme l Uti 
ab aditibus plebis, M. Pomponio M at hone, & Manlio Thurino. Cur vero toti dicerentur, apud nemi- 
nem reperio , Si quis ita dici diceret, quod tunc in ijs non folum equoa.m eftet certamen , fed 
& alia etiam ludicra ferent, ego ei minime reclamauerim , vt fcihcct ijdem fiat cum ludis mi- 
fcdianeisdi<ftis,quos Gellius & Suetonius mifcellus, Apifieiusmifcellaneasnancup&runt. Hos 
eofdem ludos plebeios, etiam curules ditftos foifte Lazius putat, propterea quod ab aedilibus 
Ludi Cu- jplebis ederentur hucque pertinere illud Herodiani: Fecit & .in fuburbano tem ; lum maximum ac 
tuks. magmficcntij/mum ( loquitur de Antonino Heliogabalo ) m quo anno vertente .deum fmm adulta u>ru>. 
ZL10.C.4. «dilate deducebat : ludifque curulibus & fcemcts , epuhfque & peruig/ti/s populum d fe obi e di ri arbit^abaiur. 
Z/.5./-/L/«Mihi vero ludi plebei non ab aedilibus plebis didi videntur, led quod in ijs currus fiue quadri- r 
jug. certarent. CertaiTe autem teftis eft Plinius de mirabili equorum ingenio agens. Mmus augu- 
rium (inquit) apud prtfeor ,.plebetjs Circen/ibus excuj/o auriga , ita vt ji itaret m Capitcltu** cucum/ equos , 
fedemque ter lusiraffe . Atque hinc etiam clarum eft in Circo celebratos, id quod & Liuius docet: 
Lib*$* Ludis Romanis eo anno , quos P. Cornelius Cethegus , A.Tolihumius Albinus faciebant , malus in Cir- 
co inflabilis , m fignum P olentia procidit , atque id deiccit . Ea religione moti patres , & diem vnum-a 
aaij ciendum ludorum celebritati decreverunt > /? Jigna ano pro vno reponenda <fr noutim aurarum ff— 
ciendum , & plebe q ludi ab aditibus C . Sempronio Blffo & M , Furio Lufcudiem vnum , Lx qui- 
bas etiam omnibus hofce plebeios ludos incertis anni temporibus editos fuifte condat. Qui ve- 
Solemmsio ipfis Calendis Iaouarijs fiebant, lolemnes fuifte puto : de quibus lic cecinit Oidonius Apollb» 
ludi . naris j 
lamis forte fias bifrons E alendas Anni te 'no ora circinante phaho 
Sumendas referebat ad curules; M os e(l Cff iribus dte bis 1*0 
Frinatos 
