De Quadrupedibus Lib. I. 3f9 
t qui dorfo baiulat, non fub iugo vehit, homo, equus, afinus. De mulo clitellato Horatius ait : 
Hinc mu It Capua duellas tempore t/onunt. 
Plautus in M.\xfi.t\hLX\ai<Jtenlicnes nudos clitellarios , magni funt ornus: qmc quid imponas } vehunt. 
V S V S IN AGRIS 
& Vrbibus. 
LI M, ficuti & nunc aliquot locis , bobus, afinis & mulis profeindebant arua . Hinc illa Beat. 12. 
lex Mofaica , qua? vetat arandi gratia bouem & afinum fub idem iugum mittere . Quod Mulorum 
autem a mulis trahitur aratrum, multo celeriusperuenit ad fulci finem,vbi arator inuer- aratio qua~ 
tit aratrum, quam quod trahitur a bobus, vt teftatur Homerus, cum ait : lis. 
A*XA’ 07 8 S» p d deraov 7 ' s iriapce 'SJiAollaj lliad.K. 
H'/uiomr, cd ydc •n Somv e pfetpaj etetv 
E*Ax$ fjwpoj veioio j 3 &B , &hfc -rnvifov apofpQv. id eft* 
Sed cumiam aberat, quantum inter ualla furit fcilicet longe 
^Mularum. ha- enim bobus pr astanti ores funt 
Ad trahendum in nonali profundo compachm aratrum. 
Quem poetae locum Ariftarchus referente Didymo ita interpretatus eft : Quantum em i fio fimul 
ab aliquo tum mulorum , tum boum iugo anteuertuntur d mulis boues , tantum fpatium linentes 
Ifti heroes Dolonem progredi in via, conuei fi perfecuti funt.Pr^uertunt autem muli boues aran- 
do, non quod robuftiores fint, fed quod celeriores, fi pariter emittantur, vt teftatur etiain Colu- 
mella : Vterque fexus ( mulus & mula ) & viam re<fte graditur & terram commode profeindit : nifi 
pretiumquadrupedisrationemrufticioneret,autcampus graui gleba robora boum depofeat. 
Cum itaque idem poeta in Odyffea defcribitcurfnm pedeftrem ,& Clytoneum ait tantum pro- JJr 9 
curriffe, quantum rnuli folent in aruo arando, fubaudiendi funt boues. Eius verba fune : 
Td>v of ctjUFos hiv O&toVjjo; 
Cfffffov f i v vevd bipov r ndAch t]/utopouv } 
Tocffov d Tracti &s®v Acini; at S’ lA 'ittovIq. 
; • Horum currendo longe optimus erat Cljtoneus inculpatus 
Quantum i n nouali terminus jolet ejje mularum 
Tantum procurrens ad populum venit : alq vero relinquebantur . 
Celebrat&Theognis arationem mulorum: 
Ovds juot npt/tovoi xbtpov’ lAjwfftv dporpts 
T f tueo f dinxa vavtiAwS* 
Hei mihi muli collare trahunt aratri 
Alterius promiffa caufx nauiga donis. . a 
Probent & alias operas in agris muli,nam & plauftra trahunt, vnde dicebat Ca to^^uot iuga houm, Alij vfus 
mulorum , afnorum habebis , tot plojlra ejfe oportet. Qui vfus apud agricolas defijt, & vrbanus quodam- in agris. 
modo fa&us, quamuis tamen vel bobus, vel equis fopius vtantur, Martialis, dum ait : Lib .5. , 
Vixque datur longas mulorum vincere manar as, 
Jfu aeque trahi multo marmora fune vides , 
fignificare videtur, Roma? quoque mulos plauftra traxifte : non enim hic mandra {fabulum, fed Mandra 
ingens vehiculum fignificat, quo trabes portantur , quod Probus Groce etiam puvopov vocari ait* quid. 
rv Gra?ci autem indifferenter boues vel mulos plauftris adhibebant , vti colligo ex Homero, apud 
quem Neftor Graecorum cadauera ad caftravehi curat bobus & mulis. Dantur & in piftrina mu- 
li afinifque & bobus proferuntur, more etiam antiquo. Suetonius de Cofare : Deinde pe/ljolisoc» iliad.H. 
capum, mulis e proximo f drino ad vehiculum tundis , occultisftnum iter modico comitatu ingrejjks eU. 
< 
vsvs 
