pGteaniculusacequIfiO pallo fimillimus : eius cornu quaterni palmff qtiatUbr 
do. g 
drantes intelligo) longitudinem haud excedit . Coloris eft id animal eeftff tttti ; fte!mi> caput-certif 
inftar: collo non oblongo, rariffimxque iuba?, ab altera parte f&Ihmdepenrdfentis. Tibias haber 
tenues »eafdemque graciles admodum, hinnuli modo . Vngu!as : anteriorum pedum bifidas ha- ; 
bet, caprinospedesfermereferentes. Tibiarum pofteriorum pars exterior viliofaeftjpiliqneplu- 
rimi. Sane id animal ferum videtur; veriimforociam nefcio qua comitate conaiuit. Eos vnisorv' 
nes quifpiam SuJtano Mechx dono dedit. Adue&ifuntex Aethiopia ab Aethiopntn rege , vt cO f 
munere neceffitudinem cum Sultano Mecha? praTedto coniundliffiirffi iniret . Ha&enus ille, exa- 
'or 
diffime quidem animal ipfum defcribens, eget tamen declaratione ; bina ternaud' enim nota? cum 
Plinio & Aeliano non conueniunt. Pneterit in primis colorem ipfiuscornu , laueque ne Et , aru^ 
afperum, an item anfraduofum & fpiris conuoiutum , vel non . Plerumque autem euenire folec, 
^ vt nonnulla vel propter fcribentis incuriam, vel propter rerum, qua defenffiunrurqffiiperitiam.fere o 
Verjut&fi- pratereantur , qua 3 omnino annota lfe oportuiifet. Quod autem ad verluras illas fpirafque atti- 
ue c&miolu netj monenduseft !edor, ne fimui etiam cauicates, vt in columnis quibufdam videmus ,necef- 
ttontsvtw fario requiri exiftimet: Sufficit enim vt veftigia tantum earum appareant, qualia in genuinis cer- 
njmcornu nibus confpiciunrur ,abimoad fummum vfque cornu fimui cum fpiris verfurifue ambientia,.*, p 
intelligen - jvf Inus veidei condonandum eft, quod colorem cornu non expreffit , pracipue cum jihiles & Pii- 
nius id nigrum effe dixerint . Atque hic rurfuslehforem moneo, nigrum colorem qon intelligi, 
Color niger qualem in cornu rhinocerotis & bubali cernimus ,cateiiim refpedu ipftus fubftanti^ ,qu r tQta~-s 
%nicomu candicat, intelligi itaque fufcum,qualisconfpicitur in cornu cerui,etfi etiam vfu 5^ temporis diu- 
vi intelh- rurnitate natiuus ille fplendor exterior perdatur, & in caftaneum fere abeat , vt nffinus mirari de- 
gendus. beat, fiSolmus, abjque purpureum id effe dixerint. Differt praeterea a ceteris in vngularurmu» 
deferiptione r nam bifidas effe profitetur more caprarum , cum Plinius & Aelianus integras efk_^» 
dicant, fimilefque elephantinis Sed & in hoc tueri poteft, dicendo affimilationes dari pro exem- 
plis, non autem quod tota? tales fint: quin minor adhuc proportio exiftit , fi dixerimus pedes ha- 
bere omnino elephantinis fimiles, fi animal ipfum equum magnitudine non fuperet. E licet e- 
Elepbmto mm pedes elephantorum callofi fint & rorundi,videnturtamen vngulas habere nonnihil diuifas, 
ru vnPuU* eaque in re a folipedis differt, ea mque differentiam annotare voluit Barthema cum aquiore pro- 
port one, dumcapriniseis affirnilaret vngulis. Sed curnos circa has differentias exercemus ? Ec- 
qua datur alicuius rei, fiue ea exfollilibus fit, aut plantis , aut animalibus , deictiptio , quano<L-fi 
apud diuerfos qui eam defcnbunt, variat? Ecquis item ille eft qui non aliquando decipitur & in 
, , . ijs maxime , qua nunquam vidit? Nunquam autem antiquis vilum iuifle vnicorncm (qui de eo 
naqut p € |.jpp erunt ^ j c d ex aliorum narratione fer ibere, pro indubitato mihi perfuadeo. Vnde natum eft,. 
rnU , quod qua? de hoc animali pradicantur fabulofafere habeantur, & a nobis propter narrationis 
Vi e diuerfitatem , difficillime inuicem concilientur, quare iurnmo ifthac cum iudicioa lectore exa- 
minanda erunt. Si enim dixenmuseapropter aliquid fabulofum efle,quia diuerfimode de eo ab 
authoribusfcribitur,omnes etiam hiftorias,etfi vero aiioqui veriores, falfas etiam cfie conceden- 
dum foret, quandoquidem & in earum enarratione non femel variant hiftorici . Sufficit enim , vt 
qua dicuntur, conueniant in ijs, qua? fune maioris momenti, magifque eftcntialia . ( Iulius Scaii- 
ger quoque Vartomani incuriam tacite modefteqne tangit exercitatione CCW Cardanumexa- 
Senlieeri gitans, qui imprudenter rhinocerotem cum monocerote confuderat. Nequeo tibi, Cardane, (in- 
de menoce- quit ) opitulari , qui monocerote fub rhinocerotis nomine pinxifti, quum dua fint bellua longe 
7 oteienten-d\\iZi&fa\&& * Rhinocerotis eius piduram vidimus , cuius cadauer eiedum eft in Tyrrhenum iit- 
gia* tus. Capite fuilio, tergore munitus fcutulato Cornu gemino , altero pufillo in f lonte, abero irn^» 
nare robuttiffimo, quo audaciilime, pugnat, ac vincit elephantum Vt iam deiignat nugari vjram- 
maticide gemino cornu apud Martialem.' Monocerotis autem figuram ex Vartomani facetiffima £§ [ 
narratione huc feribemus. Vnicornibusequi magnitudo; Crura, pedes, caput, cerui, pili color 
Equi iuba, rarior, breuior, Coxa? villofx. Cornu vnum integrum Nicea; vidimus : aiitu^ 
<dor .aisbi : fiibtuiuum vnum , vnum fubluteum , accedens maxime ad buxeum ; vnum fubpuniceura~>. 
Etiam habemus fruftum candidum. Negat Varronianus ferocem effe : contra quam ab ai»js vulga 
acceperamus. Tametfi exteram quoque hiftoiiam animaduertas amultorum narrationibus di- 
fcrepantein . Sed Vartomano, viro optimo, qui lefe duos vidiffe feribit, habenda rides elt. Qui- 
dam rtcentiorum,qui alienis operis fuas interpolant merces, orygem atque monocerotem eundem 
effe arbitrati funt » Credo quod IegerentjOp^tf Ceterum hoc eius epitheton eft. Ac 
nis&vens huic noftro , de quo agimus , nomen proprium . An fit afinus Indicus , in Ariflotelis commenta- 
vMiorni- rijs eft a nobis explicatum . lidem maiore cum fiagitio cum Gazella orygem confudere . } Etfi 
b us primi* igRur qui de pretiofiffimo hocce cornu Icriplere, non omnino inuicem conlentiam , nihilominus 
pum, meo iudicio nunquam tanta eius extitit notitia-, qua«n hoc noftro tempore ? qiio videlicet, diligenti 
\) i •_! j i u m 
*vmcornu 
non 
runt» 
ruis» 
De gemit- 
