λ 
tx 
3 
Mulsei MetaJJici Lib. i 
99 
de 
ii 0 ii tolerat, nam totum comburitur: vnde colligedum eft multum exhalationis com- 
buftibilis ei ineife, pneterquamqtiod, in comparatione ad C£terametalla,odorem_^® 
fulphureum, & fetidum fpargit . Deinde ii lapillus, vel lutum, vel lignum, vel carbo 
madidus, tefte Agricola, in es adhuc fufum in catino inciderit, tunc catinus fremens ^ 
inftar tonitru, omne xs contentum euomit , & quicquid tetigerit , Ia?dit , & incendit. re 
Si conuertatur fermaad aes facium , notandum erit , quod a?ra impius deteria citius, 
quam neglecta rubiginem contrahunt, & ab hac labe immunia, ex Plinio, pice liqui- 
da i eruantur . Verum oleo linita , vel fale, & aceto madefa&a illico aerugine vexan- 
tur*, quamuis ab hac poftea non confumantur. Quamobrem opera amea aeternitatem 
fere aflequi traduntur. Immo xs in fpeciem argeti facile tingitur, vt in Rubrica Pne- ^«/Re- 
parationis exponetur. Tandem rerum naturalium inquiiitores illam aquam e fle op- cw argen- 
tiniam retulerunt, quae in vafe aeneo dih contenta illud n5 mfculauerit : item aquam tl figitur. 
jn vaiis aereis feruatam notabili incremento attolli obferuarunt , quando nubes in_j 
pluuiam denfantur $ id que inde nafei comestarum, quoniam Venus mari, & aeri do- 
mine tu r. 
DIFFERENTIA. 
* 
J. ·, , ' 
P RIMA facie aes natiuum, & faStitium fe fe offert ponderandum. Natiuum vo- 
catur, quod tale ex propria vena eruitur, faStitium vero, quod violentia ignis 
ex lapidibus #re pra?gn antibus, Cadmia,& terra a?rofa extrahitur. Aes natiuu 
ratione fubftantig confidera tum, magnam varietatem induit: namque interdum cum 
alijs metallis mixtum inuenitur, aliquando ei plumbum ca.didum, aliquado aunim, 
& quandoq; argentum ineft. Natiuum tamen etiam purum in metalliferis montibus nati* 
generatur , quod minimo indiget labore , vt ad humanum vfum trahatur . Neq; hoc uum qua* 
nos magna debet admiratione afficere , quandoquidem fi natura? vis eoperuenit, vt /e. 
aurum, & argentum puriffimum in fubterraneis locis generauerit, quemadmodum in 
^ antecedenti capite expoiuimus j pariter in metallis minus perfectis idem pra?ftare .» 
poterit: veluti in fodinis agri Volaterrani obferuauimus, qute iuifu,& fumptibus Ma- 
gni Coimi Hetruria? Ducis aperta? fuerunt. Immo aliquando xs purum,& figuratum, 
&abfqi figura repertum eft, ficuti lector in hac icone contemplari poterit: vbi ap- 
parent grana cum multis angulis variarum figurarum hoc modo a natura formata 
in quibus quaedam parua pun<5ta, veluti icintillcT aurete micantes confpiciuntur: qua- 
propter hoc a?s natiuum figura? pangoniac a nobis fuit appellatum. 
JE s natiuum figura pangonix. 
D 
Ratione coloris, aes maxime variat, ruber enim, viret, fiauefcit,candicat,aurefclt 3 
& interdum ad colorem purpureum, plumbeum ,& nigrum vergit. Quandoqi in venis ’Z<4es 
reperitur fui coloris , inftar bractearum , adherens lapidi duro colorisfpadicei , vel r ^ r0u 
inpenitur in fluoribus purpureis, in lapide duro candido , necnon in lapide fciffiii 
Mansfeldio f uum habens colorem : licet in hoc Iapide interdum flaui coloris obfer- 
wetur. Itemus natiuum rubrum ab omnibus metallisliberum apud Mansfeldienfes 
I a eruir 
