2i8 
Vljisis Aldrouandi 
E 
MORALIA 
C 4 /. 3 . 
O C TR I N A moralis circa Terram verians, primo illam tanquam clemcnru 
poteft meditari : ideo in hoc ieniu Terra eft fundamentumomnium gr.au i tim, 
cmniaqjprater illam, tnouentur, & eunda ad illam peruenientia quieicunt. 
Deus Optimus Maximus nobis Terra efle videtur , cum omnium rerum fundamentum, 
& Origo iit i omniaque praeter iplum , natura! iter motum, & mutabilitatem fortiantur: 
iuxta illud Mala chia. Ego Dens, & non mutor . Quocirca Viri perfedi, & virtutibus gra- 
nes ad Deum afte&u mouentur, &cumiJIo tantum quieicunt. R uri us Terra in medio 
Cadi fixa, & immobilis manet, nccnon frigida, & iicca,& ab ailiduis fludibus maris fla- 
gellata. Ecclefia Terram xmulatur, dum in medio C adi ob virtutem contemplationis, 
quiefcit,ibi firmitate fidei ftabiijs manet, frigida ob caftitatem, &ficca ob poenitentia 
aufteritatem , necnon abaifiduis calamitatum fludibusaiflidatut. Terra eum fit infi- F 
mum elementum, & in medio omnium fita a Sapientibus fcabcllum, & Mundi centrum 
appcllatur.Cum igitur in Terra veftigium Dei im prefTum appareat, Beata femper Yir- 
go in hoc fenfuTerra poterit nuncupari, quia fuit fcabellum, in quo Deus Pater vefti- 
gium impreflit , dum filium nobis eft largitus, qui imaginem , &fapientiam Dei Patris 
repradentat: iuxta illud Ifane. T erra / cabe Uum pedum meorum dicit Dominus, Deinde veluti 
Terra eundorum Mater efle traditui: ita Beata femper Virgo Peccantium mater nomi- 
natur: etenim dicebat Ditius B ern a r d u spJ&iaria omnibus omni'· ficta r(l,& in ea Peccator ve- 
niam, Iuftus gratiam, & Angelus Latinam tnuenit. Aut potius dicamus Beatam femper Vir- 
ginem,inftarTerravn medio femper verfari,dum inter Deum, & hominem manet:iuxta 
illud Ezechielis. Jfia tji Hierufalem , inmedio gentium pe fui eam . Aut etiam afferendum eft 
Mariam femper Virginem tanquam virtutem in medio efle, cum virtus in medio fem- 
per Confiflere perhibeatur, llurfum Terra efl corpus -lumine diftans a Ca:lo, immobile, 
opacum, &obfcurum : huius conditioniseft homocriminofus, qui a Cado , nimirum^# 
peccans a abOmnipotenti Deo maxime diftat.-drcebatenien lia ias . imcjuita es vc/ira diui ferunt ικ- q 
Cap.66· 
Cap. 5 . 
Deo didat, ter vos, & Dcumvefirum . Pneterquamquod Peccans pigritia immobilis , ignorantia 
Λ . . . . · /* · · Γ · · 1 λ f · * · 1 * _ * _ /T _ — 
Capi 1 p. 
~ 'r*' ? - 7/ ~ " i 1 * Γ D A ^ ' 
& ftoliditateobfcurus, impietate frigidus,& deniqjpriuationc humoris gratie ficcus ef- 
fe dicitur. Iterum Terra abomnibus calcata, vilis quoad partem extimam apparet, cum 
tamen partes intima multa pretioia, nimirum metalla, & gemmas occultet, qua ibi vir- 
tute Solisproducuntur.Viri pij,& animi demiffione perfedi partem exteriorem eundis 
tanquam vilem oftcndunt,cum penitioresconicientia partes pretiofam gratia virtu- 
tem compledantur,qua a vero Sole Chrifto procedit. V iceueria Terra iuxta fuperficie 
confiderata frigida efl, cum tamen interna partes inccnd i js conflagrent ; idefj in multis 
Terra locis ignem erudantibusmanifeflatur ·* pariter multi iunt homines, qui , quoad 
faciem exteriorem,benignitate,& animi demiflione perfedi videntunnihilominus par- 
tes cordis intima ardore auaritia,&odij comburuntur: iuxta illud Ecckfiaflici . Et qui 
necjutter fe humi liat. Si diligcntcrTerram meditemur, illam aliquibus in locis eminerem, 
& inalijs depreflam comperiemus, cum hoc tamen diferimine, vtdepreifa fit calidior, 
& facundior, cum maior in conuallibus, quam in montibus radiorum Solis aggregatio H 
fiat.Multi homines funt hpiuscoditionis: fiquidemalij proipericatibus,& dignitatibus 
attolluntur, & alijai 11 mnis, & calamitatibus deprimunrur,fed hi funt careris charitate 
calidiores, & bonis operibus facundiores, quoniam maiorem radiorum dium gratia 
copiam participant . Item cum Terra a Calo valde diftare videatur j attamen Cadum 
occulte in illam influens, eft incaufa generationis eorum, qua ibi producumunflc Deus 
Omnia Dei Qpj 0j & Homo Terra a flimilari potefl,nam Deusocculta prouidentia in hominem ter- 
prouidetia renum influit, & efteaufa omnium, qua pro falute anima ibi producunturpuxta aflertu 
Diui Hieronym \jDmnia Dei prouidentia aguntur. Tandem elemetum Terra ad Angularem 
Chriftianorum morum integritate ab Omnipotcti imperfede conditu efle perhibetur* 
ne icilicct contemplantes omnia ex Terra oriri , & orta ad eam reuerti,diuinis honori- 
1 ie m 1 hus cumularentrquamobrem Diuus Chryioftomus id diligenter ponderat his ver- 
. y erm ’ a€ his. Terram perfectam poterat producere ficuti Cdumfed propter te, 0\ propter falutem tuam non 
fecit, nam, & corpora nojlra ex ipfa funt , & ex ipfi etiam corporum nutrimenta , & ex ipfi quoqs 6' 
tn 
/ 
