Mufxi Metallici Lib.lll. jzi 
DE NITRO. 
Cap. IV. 
SYNONIMA, ET ETYMVM. 
ATIO ordinis expoftulare videtur, vt in pradentia de Nitro differa- 
mus: cum hoc genus fucci concreti Salis cognatum eile tradatur:quan- 
doquidem relatum ad fenfumguihis, nonnifiintenfionea Sale difcre- 
pare judicabimus. Itaque cum Cicero iuadeat in quauisinftitutionc^ 
a nominis ratione inchoandum elfe, ne, ignorata nominis fignificatio- 
ne, facile decipiamur. Propterea prima facie Nitri etymologiam exa- 
minabimus: dummodo hoc nomine pailim donetur: vidimus enim apud Galenum Litru 
etiam nominari: communis tamen le&io Nitrum habet. Nitrum nonnulli a Nitore de- 
ntiant; iiquidem abftergendi facultatis particeps veftimentis, faciei, & toti denique ,*> 
corpori nitorem conciliat. Idque Grarcorum authoritate, ftabilire poffumus, quibus 
vocatur νίΊρον, quafi vhlpot παρά io vi&Tuv 70 νίζαν , nimirum alauando, & detergen- 
do: hac enim facultate nitrum potitur . Alij malunt hoc vocabulumaloconatalideri- 
uare , nempe a Nitria Aegypti regione, in qua Nitrum olirn copiofum proueniebat. 
Aliqui ponderantes Nitrum taquam rem Sali cognata, & quafi fpeciem Salis, illud Sal 
lucidum. Sal Alexandrinu, & Salnitrum cognominarunt.Hic tamen aduertendum eft, 
illud, quod hodie Sal Nitrum dicitur, eifefpecietn Nitri, & non Salis: licet Nitrfi a na- 
tura Salis non multum difereper. Sed error huius vocabuli inde ortus efl; quia Plinius 
de fpeciebus Nitri verba faciens, fcripfit Sal Nitrum fulphuri permixtum in lapidem^ 
verti . Veriim Pliniana le&io fic fe habet. Sal, & Nitrum fulphuri permixtum ffre. Vtrum 
> modo Nitrum, quod hodie Vulgus Salnitrum appellat, fit verum Nitrum Antiquorum, 
non audemus affeuerare : quamuis in temperatura primarum qualitatum a Nitro Pri- 
fcorum non valde differat. 
Li.de offici 
Lg.de (Jmp % 
med.ffic,ca._ 
5 S. 
IO 
Salnitrum 
cuius natu - 
Ti f. 
Halchemia? Frofeffores Nitrum vocant Barach,vt Ioannes Garlandus exponit, no- 
mine fortaifis ab Arabibus detorto,quibus Baurach nuncupatur.Mauris Bora s dicitur: 
hinc feriptoribus Barbaris Borax cognominatur.Hodie tamen, hoc vocabulo,dcfigna- 
tur quoddam fa&icium Nitri genus lucidum, quo Aurifices pro glutine auri vtuntur: 
quemadmodum Prifci in fimili opere Chryfocollam adhibebant. Hoc Venetijs ex 
cremato quodam lapide candido, & fiifili paratur, quem Boracem crudum indigitant. 
Serapio Boraccm Tincar appellauit , & effe fpcciem Salis , iapore Nitri , cum quodam Tincar Ara 
amarore conlfituit , Quamuis autem Arabes Nitri lapidofi meminerint , non tamett-* bum % 
Porax effe ,videtur,quem Operarij Veneti crudum nominantjcum humore nofoluatur, 
neq; vllum Japorem, niii vflione reddat. Gallis dicitur Nitre* Italis Nitro . Germanis 
Rhamer, Sal peter. Hifpanis Saline. 
NATV.RA, ET AFFECTIONES. 
N ITR V M natura? eife media? inter Aphronitrum , & Salem multi affirmant. 
Nitrum rame ad naturam Aphronitri propius accedit: quadoquidem,aduftio- 
ne, acriiis redditum magis ficcat,atq; digerit. Sunt autem Nitrum , &Sai duo 
fucci concreti natura valde fimilcs,vtexpreifit Galenus his verbis. $aporcmfilfum,aut i· dc_j 
trojo eide imbecilliorem , & aftricHonis quoque ajju mere aliquid , amarumque ex nitro ft ! 'proneniri^jfi m P· tned . . 
intentiones ambigit enim fapor itie tmer fklfum, & amarum , ctique amaro remifiior , & falfo inten-f ac * ca P · 3 
fwr . Ariftoteles quoque hos duos concretos fuccos conformes effe iudicauit : Qiiapro- 
pter humido folu i, & terra? magis, quam aqua? effe retulit. Cum autem forma, & .quali- * 4· 
ratibus d Sale Ammoniaco Nitrum non valde diicrepet; hinc aliqui Salis genus effe λ Cll l >% 
ihtuerunt .Omnis Nitri fpecies naturaliter calida, & ficca eih quamobrem incidit, de- 
