'Nitri ce * 
gmi io ex fit 
Pore . 
L* X q.»f« 20» 
Aqn& Nili 
virtus. 
Li^fiofisil. 
cap 6 * 
Conditiones 
opimi Ni- 
tri. 
322 VlyfsisAldrouandi 
tergit, St conOdit.Hoeq; inde colligendum eft,quoniam verfantes in Nitrarijs corrofa 
femper habent calceamentasprafterquaniquod ibi nullum animal vmit 3 neq; vlla plaiu !| 
ta crefcit. Hinc Nitra iudicanda funt acria ,& in medelis proflantia 3 quoniam ape», , 
rianr 3 & humores euocent: His inteliedtis/acile cognofci poterit aqua nitrofa,quamuis 
apud Falloppium 3 eius cognitio difficilis effie perhibeatur . Aqua igiturnitrofa in ore 
detenta faporem acrem lingua? communicat, qua? acrimonia totam lingua? fubftantiam 
ftatim penetrat , & acredo quamdam veluti roiionem coniundam habere videtur 3 & 
eedemaffie&ioncsexNitiO in ore pofito dimanant. Oterum admiratione dignum eft, 
quod aliquando feripiit Plinius 3 nimirum faecem vini fic catam vires, & naturam Nitri 
pofiidere. Deniq, Natura talem Nitro ingenuit proprietatem ,vt fecunditatem iuuet: 
ideo Nili aqua,cumnitrofa fe,ab Authoribusad mulieres fec 11 n d and a s co m men datur. 
Quocirca aliquando Nilus a Plinio amnis fetifer fuit appellatus, & JEgyptiae mulieres 
no alia ratione, niiiob hac aquam, ita fecunda? funt,vt fc.ptenos partus vnico vtero ge- 
ftare dicantur.Hac etiam ratione motus Ptolemeuscognomento Philadelphus 3 fecun- 
dusdEgypti Rex 3 cum , referente Polybio , filiam Berenicem in Antiochi Syria? Regis 
matrimonio collocafkt, Nili aquam, quam folam biberet, ei miffit. Sed aduertendum 
eft, quod no folum in homine, fed etia in reliquo animantium genrreflxiiiufmodi aqua, 
iuxta mentem Diodori Siculi, prolifitam virtutem habere traditur. 
Haseafdem affectiones participare Sal Nirrum,fiue Halinitrum'credendueft 3 quam- 
. u is a Nitro Antiquorum diferepet, non autem a Nitro no dra? aetatis diifentit. Eft autem 
Halinitrum,quod in vetuftis ca?mentis,& parietibus legitur, & eft huius natura?,vta ter- 
ra detractum ,& aqua diffolutum, fi in cumulos terrW ipargatur,non fecus ac fato triti- 
co, poft quinquennium , copioiior ex ilio fructus redditur. Conflat ex tenniffima fub- 
flantia fegnius tamen, quamfulphur accenditur ; nihilominus acccnfum maiorem ful- 
phure edit ftrepitum , & ratio ex hoc colligitur , quoniam fulphur pingue fit, & Halini- 
trum terreum, & maius fpatium occupat, dum in hammam conuertitur. 
GENERATIO, ET ELECTIO. 
c 
V IR T V T E caloris, Nitrum exiucco amaro, quemadmodum Sal ex fucco falfo 
generantur. Alioquin , loquendo de generatione artificiali , Nitrum ex quo- 
cumqj metallo educi poteft, necnon ex quolibet ligno adufto: quandoquidem 
exvftis corporibus lixiuium falfum parari poteft, ex quo poftmodum, Fallopiotefte, 
Sal,&Nitrnm elici poffiunt.Proterquamquod Nitrum in Aegy pto copiofum produci- 
tur, aqua Nili in nitrarias immiffia. Albertus Magnus fuit huius opinionis Nitrum ex 
aqua pluuia per venas a?ri $ colata refuitare. Narrat enim in Goffielaria regionis Teuto- 
nica?ie copiam Nitri inuenifte, quod tamen Incola? Salem effie putabant.Namqj pluuia 
cadens fupra montem venis a?reis refertum,cum ad centum paffius per fodinam fluxiffiet 
in Nitrum paulatim concreicebat,quod ab Incolis Sal gemmeus e ile credebatur.In boc 
Iapidis genere multi putant collocandum effie Boracem crudum Venetijs appellatum, 
ex quo poftea extrahunt Boracem, quem Vulgo Rafinato vocitant. 
Ad medicum vfum Nitrum natiuum eligendum efl, quod illis gaudere debet condi- 
tionibus 3 qua? aDiofcoride, PIinio,& Matthiolo recenfentur. Debet igitur, iuxta mente * 
horum Authorum, effie tenuiffimum, fiftulofum, & fpongiofum: quocirca in hoc gene- 
re fpumam Nitri meliorem efte Nitro exiftimant. Sed quoniam in Aegypto, calce , vt 
aiunt,adukeratur, 0 bleruandum efl hoc vitium gtiftu deprehendi pole. Etenimlegiti- 
mum Nitrum facile ioluitur, & calce afperfum odorem vehementiorem fpirat. 
DIFFERENTI! 
S ERAPIO fermonem habens de<Baurach,nempe de Nitro,cluasfpecies affiigna» 
re videtur, dum aliud natiuum,& aliud artificiale, flue facflicium memorat. Na- 
tiuu foflile plui es habere differetias traditur,que,fubflantia,modo generationis, 
& potiffiimum Joco, funt diuerfe, quia aliud Armenum, Africanum, Aegyptium, Baby- 
loni- 
