Mufici Metallici Lib.1V. >?i 
SYN0N1MA, ET ETYMVM. 
L ATINI, nomine a Grtrcis detorto, lapidem,de quo in praTentia agitur, Pyri- 
tem dixerunt. Alij nomen grarcum aipernantcs, Vriu ab vrcnd-o, vel Igniarium 
ab igne indigitarunt > cum huic lapidi plurimus ignis ineffe perhibeatur. Non- 
nulli Vulgares hac ratione moti lapidem focarium, aut igniferum cognominarunt.Id- 
circo apud Camillum Leonardtim Pifaureniem legimus , aliquibus di$umfuifie He- 
pha?ftium, nempe Vulcanum, qui Antiquitati Deus ignis efie credebatur. Inueuit au- 
tem hic lapis nomen ab igne , cum percufiione ferri, vel alterius duri lapidis igneni_* 
emittat. Matthioius tamen tacita? occurrens obieCfioni,ha?c verba protulir: cum fint 
multi Iapides, e'x quibus percudis eliciatur ignis, & omnes iure optimo tali nominc_* 
infigniri poilertt : attamen hic lapis , de quo in prafientia verba fiunt , anconomafluce 
R Pyrites appellatur > cum cteterisprfftantiorfit, & percuilus maiorem icintillaruin co- 
piam fpargat. Aut,iuxta aliorum mentem , quoniam ignem aegerrime recipiat , rece- 
ptum vero diutiffime conferuet. Iniuper Latinorum aliqui hunc nuncuparunt Siderim 
tem, aut quiacoloris fit ferrei, aut quoniam duritie ferrea refertus fit, nifi velimus af- 
fcrere,quia ferro percuifus ignem producat. Hermolaus Barbarus,in Corollario, feri- 
ptum reliquit fu i de nonnullos , qui Pyritem appellarunt Boftrichitem , & Androda- BoHrichi - 
manta. Quapropter Gefnerus no fine caufa putauit aliquam Pyritis fpeciem inueniri, tcs ia p ls 
quiepilos,aut Sos* i>^ ,ideif cirrhos, circinnos, vel plexos mulierum crines referar. 
Idem Gefnerus prodidit, apud quofdam Nuperos, nuncupari Marchefitam, & hac de 
re Germanis, corrupto nomine , Martftein cognominari . Alioquin apud Germanos 
Kiefen dicitur ; Sunt tamen Arabes , qui fuo idiomate Marchefitam a productione^* 
ignis nominarunt rquamuis nomine hifpanico dici marchefitam aliqui exi fiimet. Ali- 
ter Arabes Lapidem luminis nominarunt, quoniam vi difeutiendi caligines oculorum, Lipislttmt 
potiatur. Tandem Othonna lapis cil in Aegypto exigu? magnitudinis, & a?rei coloris, ms ^ ua [ iu 
Q quem Gefnerus ad Pyritas reducendum efie arbitratur. 
Apud Grf cos legitur πυρίΊ'κ mafculinf generis, & μνρίίκ generis feminini, & expo- 
nitur lapis edens igne; dcduciturq; a vocabulo π υρ 3 quod ignem fignificat. Apud eof- 
dem Gratcos 7ntp*ou>%ci AlfL? eft lapis ignem pariens v vel ex quo ignis eligitur, Ari ilqs. 3 ef 4· 
teles, in MeteoroJogicis, feriptum reliquit lapidem Pyrimachum vna cum metallis a 
terra eruijvn.de Talloppius,& alij AuthoresdePyrimarcho Ariftotelis verba facietes, 
hunc Marchefitam Arabum, & Pyritem Grteeoru efie merito voluerunt. Theophraftus 
quoqjvnacum Ariflotele ^i>p<>a^opindigitauit, quoniam igni relucTetur.Tradit enim 
Georgius Agricola hunc lapidem in fornacem proie&um fluere , & vbi fluxerit im_^ > 
catinum , rurfus in lapidem concrefcere*. In, fuccedaneis medicamentis Galeno, at- 
tributis, pro Pyr ite, Pyrobolus fubftituicur. Gefnerus hoc nomen meditatus, tandem P y ro fc 0 [ us 
fimilem lapidem cum Pyrite efie opinatur, motus potifiimiim hac ratione , quoniam _ 
ille Author multa alia fuccedanea nominat, qua? a viris eruditis fynonima efie putan- ‘ ” 
cur. Alioquin ^ υβΰ3ολα } 'βρ ud Piutarchum in Camillo, funt inftrumenta quadam bel- 
D lica ad ignem eiacaclandum fabricata. 
u 
. . i 
NATVRA, ET PROPRIETATES. 
M V L T I contendunt Pyritem efie natur£ illorum Silicum, qui cum f re fimi- 
litudinem habent, & in metallis , fiumin ibufq; quibufdam inueniuntur. 
Hanc fenrentiam Boetius, in libro de Gemmis, confirmare videtur. Sed fe- 
tius eft, fi dicamus Pyritem ad naturam metallicam accedere, cum fpecie auri , quau~ 
doqs argenti, & plerumq; aurichalci fpe&etur, fubftantia tamen lapidea. Hincali- 
qui fuerunt huius opinionis, Pyritem efie excrementum metallorum, quod falfumefle 
txifiimamus, -proptereaquod reperiatur etiam in illis locis , in quibus nullum metal- 
lum effoditur . Immo in proprijs venis eruitur , in quibus nullametallorumfpccies a 
na- 
