Mufaei Metallici Lib.IF. 
m 
D E ONYCHE. 
Cap.LXXlY. 
m q v i v o c a: 
N T E QV A M a femiopacis,&remiperfpiaiis Iapidibus recedamus, 
aliquid de Onyche exarare oportet, & pradertim , quoniam ha?c vox 
non vulgarem patitur «rquiuocationem: cum non folum inducet gem- 
mam ad iimilitudinem vnguis humani carni fuperpoflti,de qua inprg- 
ienti capite agitur jfed etiam , in doctrina Crocorum , qw% vngueirLjs 
B humanum, & vngulam quadrupedum iignificat. Apud Hippocratem inltb.d^ 
provnco , vel vncino vfurpatur,& apud Synefium ,eft taavi rhiot όρ>αρον, nempey^ ir ./i^ 
inftrumentum, quod, ad explorandum, adhibetur. Alioquin Onyx eft lapis ex genere 
marmorum, cum , indar Oiiychis 5 mteat,&alabaftrip?sappellatur,&forte erit, ex quo Onyxmar* 
olim vafa, &pauimenta fabricabantur: vnde Martialis arripuit occaiionem canendi, mor . 
Calcalufj, tuo fub pede lucet Onyx, 
Quinimo Onyx pro vafe illo accipiebatur, quod ex tali lapide erat confe&utn: id ali- onyx vas . 
bi Martialis explicauit hoc verfu. 
Vnguentnm fuerat , quod Onyx modo parua gerebat, Lt,6*Epig. 
Fuerunt poftea nonnulli , qui fcripferunt omne genus marmoris, ab exploratione^ 
vnguis, Onychem, vel onychitem nuncupari: quandoquidem Marmorarij, vd Lapici- 
da duo fruftra marmoris diligenter polita fimul copulantes , vngue explorant , num_*» 
optime iungantar . Alioquin Onychites vocatur apud Galenum illa Cadmia? ipecies, 
qua? varios Onychis gemma? colores repra?fentat . Apud Rufum Ephefium, qua?dam_* 
C cordis particula cognominatur. Paffim apud Medicos , Onyx eft oculorum afie- Onyx defi- 
<ftio, quando tunica cornea adeo purulenta apparet, vt fanies illa figuram vnguis re- Z nat duos 
ferat. Apud Cornelium Celiam, Onyx eft alius oculoru affed:us,quem Gra?ci dytop morbos octt 
nuncupant, & tunc generatur, quado in membrana adnata quiddam durum, inftar vn- lorum · 
guis,a maiori angulo oculi oriens ita excrefcit,vt quandoq; pupillam tegat.Ta!ismor- 
bus plerumq; in oculis brutorum obferuatur, quem Ruftici, & Vetcrinarij vngulam in- 
digitant. Apud Athentetim, Qftreum, Oiyx nominatur, & in officinis Onyx eft Blat- ub.%. 
taBizantia, nempe vnguis odoratus: eft enim tegumentum Conchilij , quod, in palu- onyx Blat 
dibus India? nardiferis , inueniri traditur. Huius meminit Iodocius in Enchiridio Sim- t a Btzan- 
pliciiimhis verfibus. t j a% 
ftfceribus reddit vires , robur % folutis , 
Et ventrem potu mollit odorus O fx» 
Apud Botanicos, Ooyxeft illa pars candicans in folijs rofaram: idcirco praecipiunt 
Medici, vt folia rofarum, demptis vnsuibus,ad vfum conferuarum trahantur. Deiniim ro J Am 
& planta qufdam, nomine Aftragalus,in antiquis Dioicoridis nomenclaturis,onyx voci- ’ 
ratur, quoniam, iuxta radicem, qna?dam dura? appendices, forma vnguis, excrefcant. ° m 
ta· 
SY NONI MA, ET ETYMVM. 
NYX tam mafculini, quam feminini eft generis, frequentius tamen in ma- 
fculino genere viurpatur. Ex mente Plinij,^ Ifidori hoc nomen libi vindi- 
cauir, propter iimilitudinem, quam cum vngue humano gerit : vnguis eniai__* 
gra?ce appellatur . Quamobrem Columella qua?dam pruna nuncupauit Onychi- 
na , cumpnedieio colore referta edent. Marbodeus huc reipexit canens. 
Nomen ab vngue trahens Grue i fermor/ts in vfit. 
Nam quos nes vngue s, mftro [ermoneyvocettnus 
Hos άννχας patrio [olet ille tegere vocare, 
Hhhh 2 Ali·-* 
J 
i 
