( 10 ) 
lang, heidhaftelijk te « componeren. » iiij is een heelbloedsehe re- 
derijker : noch herhaelde rijmslagen, noch bastertwoorden , noch 
geleerdheidspronk, noch mythologische herinneringen, kortom 
niets van ailes wat rhetorikael mag heeten ontbreekt aen den eens 
zoo hooggevierden, zoo menigmael herdrukten Houwaert. Wij 
durven hem echter den naem van dieliter op verre na niet zoo 
gereedelijk toestaen gelijk aen Van den Daele , vooraî geîijk aen 
Dire Potier. Zij , die niet geaerzeîd hebben, den schrijver van 
Pegasides Pleyn met den naem van Brabantschcn Cats op te 
pronken, hebben hem waerschijnlijk weinig gelezen, althansniet 
doorlezen, iets dat ons overigens geenzins verwondert : wij acn- 
schouwen het als eenen herculeeschen arbeid dit aental boeken 
over de Officien der jonkvrouwen , vromuen en beleefde rnans 
nog in onze dagen te doorworstelen, en het bevreemt ons niet 
dat dit eindloos uitgerekte werk, niet tegenstaende een aental 
uitgaven , eene zeldzaemheid is geworden. — De Trouwring van 
■vader Cats bezit die, wel eens misselijke, verdienste niet. — 
Vooral de opeenstapeling van geleerdheid maekt de lezing van 
Houwaert, zoo wel voor geleerden als ongeletterden onuitstaen- 
baer. Iloe veel bescheidener en verstandiger gaet de schrandere 
Cats te werk, als hij den schat zijner grondige geleerdheid in 
aenteekeningen en samenspraken overstort. Ook verschillen 
de Ylaming en de Zeeuw hemelbreed in hunne opvatting ten 
aenzien der kunstsieraden van hunne werken. Houwaert waent, 
door ailes wat hem de fabeüeer kan opleveren of wat hij met 
hare hulp kan uitvinden, een zonder plan opgesteld gedicht te ver- 
levendigen: Cats, in tegendeel, stelt aen zijne poëzij ziel en leven 
bij, niet alleen door onderwijzingen vol van huiselijke nuttigheid, 
door vermaningen vol van wonderlijke bezorgdheid en gods- 
dienstig gevoel, maer ook door episoden, die men, buiten enkele 
leemten en gebreken, aen den ouden dichter eigen, aïs meester- 
stukken van eenen waernemenden geest, van vindingrijke oor- 
spronkelijkheid en zuiver christelijk gevoel mag aenschouwen. 
Men herinnere zich bîoot Rosette en Galaat, dit hartroerend ver- 
hacl dat, zoo men wil, aen Wielant, het moederdenkbeeîd van 
zijnen fantastieken Oberm heeft opgeleverd ! 
