( 1 * ) 
En Gent zal men vragen? Dezc stadtelde mede een vijftal Rhe- 
torijken in haren schoot; doch aan dezc zou niet het. magistraat, 
maar ’s lands vorst zelf eene zesde bijvoegen. Ook de andere 
deelen des lands die tôt het tegenwoordige Holland behooren, 
zagen kamcrs in de steden oprijzen; doch het jaargetal derzelve 
schuilt algemeen meer in de duisternis dan die van het heden- 
daagsch België. Middelburg en ’s Hcrtogcnbosch staan hier naar 
’t eerste geboorterecht; tcrwijl de oudste kamer van Amsterdam 
stellig op ’t einde der vijftiende eeuw bestond, blijkens hare tegen- 
woordigheid op een antwerpsch landjuweel. De machtige ontwik- 
keling die de brocderschappen omirent één en zelfden tijd be- 
komen hadden , dced die kamers , benevens de neeringen en 
ambachten, eenen grooten invloed op ’t volk, en dus op de poli- 
tieke belangen verkrijgen : immers, de zelfde geest van onaf- 
hanklijkheid , weîke onder die, ten werk opgerichte, corpsen be- 
stond , bestond mede onder de kamers , met dit verschil , dat de 
strekking er van bij de eersten gemeentegeest, bij de laatsten 
kenniszucht heette, weîke kenniszucht , vroeg of laat, op onder- 
zoekingsgeest moest uitloopen. 
Geen vorst was ooit beter dan Philips de Schoone in staat ge- 
ste Id , om de oefeningen der vîaamsche Rederijkers na te gaan, 
en îmnne strekking te leeren schatten : trouwens, als hij in 
’t îand was, verbleef hij doorgaans binnen Mechelen, in ’t paleis 
zijner grootmoeder, de hertogin weduwe. De doorzichtige Bur- 
gondiër voorzag missehien de groote aanstaande geestontwikke- 
ling; in allen gevalle had hij geen duister voorgevoel van den 
dubbelen invloed dien de Rederijkers op kerk- en staatsbegrippen 
onder ’t volk konden uitoefenen. Eene nieuwe wereîd was ont- 
dekt, het aanschijn der onde wereld ging vernieuwd worden. 
Ook besîoot de vorst de onafhankelijke Rederijkers tôt vassalen 
zijner staatkunde te maken (1494). Hij keek naar ’t middel uit, 
om ze tôt hunne oorspronkelijke kerkbestemming terug te bren- 
len weî vijf spelende stadswijken zijn geweest. Wat Duinkerke betreft , men 
weet slechts dal die stad in 1426 een ebatementfeest gai*, doch dit bewijst 
niets ten voordeele eener wett.elijk erkende kamer. 
