( n ) 
of wel om aan meer volk de gelcnlieid te vcrschaffen van het mys- 
teriespel te zien. 
Buiten de kerk voorgedragen , bleven de mysteriespelen be- 
stendig als akten van geloof (gelyk mon het in Spanje heet) be- 
scnouwd; immers als tooneelen die de mysteriën des geloofs aan 
liet volk inscberpten. Het jaargetijde zclf, waarop die tooneel- 
handelingen nitgekipt wierden, deed ze te treffender tôt de ziel 
en den zin der gernecnte sprcken : zoo werd onder anderen liet 
fecstvan Allerzielendag, bij de verkwijnende natunr indrukwck- 
kend gevierd, nog ontzcttender gemaakt door de vertooning des 
laatsten oordeels. 
§ 5. — Mysteriespeïen op openbare plaatsen. 
Het bekcnde fraai mysteriespel van der eerster Bliscap van 
Mu rien door den brusselschen factor Franchoys van Ballar, werd 
op de groote markt uitgevoerd in 1444 1 . Misschien was dit mys- 
terie aanvankelijk in de kerk van den Zavel uitgevoerd geweest. 
Immers schijnt eene kerk bijzonder gescbikt tôt, het opslaan cens 
schouwburgs, waarop een engel uit hetgewelf moet dalen. 
Dit eerste mysteriespel leert ons eenige bijzonderheden over 
den destijdscben tooneelbomv, bij liet, voordragen dergelijker 
stukken. Het theater had drie galerijen : de bovenstaande ver- 
becldde den hemel met zijne engelenrijen die, telkens dat, God te 
voorschijn zou komen, hunne kringen openden; het middenvak 
verbeeldde de aarde met boomen beplant, waartusschen eenige 
openstaande huizen; van onder gaapte, als een wijdopgesparde 
balg, de mond der helle, waar de duivelen in en uit slopen. Het 
tooneel veranderde niet; doch naar mate ’t bunne roi medebracht, 
klommen of daalden de spelende personagien in de drie verdie- 
pingen. Zoo boort in ’t bovenste stuk Innich Ghebel een gat naar 
den hemel, kruiptdaar door bovcn bij God : materiële voorstelling 
4 De naam des factors was tôt dus verre onbekend. De Zevenste bliscap 
werd gespeeld in 14i9 en in 1466 , en denkelijk in ’t ]>egin der zest tende eeuw. 
Ook dit stuk, da( wij verloren achtten, bestaat nog. 
