( 75 ) 
stad had geschonken. Later immers is aldaar een broederschap 
en eene processie ingesteld, tôt boete eener ter stede bedrevene 
heiligschenderij. Docb het leven en de dood ons Heeren worden 
niet meer, als vroeger, door rederijkers vertoond : het zijn peni- 
tenten, d. i. devote persoonen, die zich met die taak beiasten en, al 
wandelende op de straat, omirent twee duizend alexandrijnen op- 
dreunen. Wat niet door persoonen kon vertoond worden, wordt 
door houten beelden voorgedragen. 
2. Ook de vertooningen te paard beschouwen wij als kaval- 
kaden die bij eene processie of in een proccssiespel optraden. 
Aldus bezal het dorp Lebbeke, bij Dendermonde, eene rhetorijke, 
die niet alleen vertooningen op de planken, maar ook te paard 
gaf k Ook kende men elders dergelijke vertooningen : immers 
speelde, op den 11 mei 1532, vast bij den ommegang, de Bar- 
baren- gilde (van Sinte- Barbara) van ’s Hertogenbosch eenige 
godsdienstige stukken « te perden met acbttien banieren » onder 
anderen « Die negen besten endc die negen quaetsten [enge- 
» len?] » : des anderdaags na den ommegang « speelde men te 
perden van den seventhien lants heren 1 2 . » 
Denkelijk bestonden die vertooningen in het bloote voordragen 
eener enkele personagie, gelijk dit somtijds nog pjaats grijpt op 
de vlaamsche dorpen , b. v. als een nieuw pastoor wordt inge- 
haald; eene katbolijke plechtigbeid waarbij de buitenlieden , ik 
weet niet waarom, meestal in Turken en Mammelukken verkleed, 
zijn Eerwaarde vereeringshalve tegenrijden \ 
g 6. — De kribbetjes of kerstdag-spelen. 
Nog onlangs speelde men te Duinkerke, op de feesten van 
Nicnwjaarsdag en Drie Koningen, een slach van dramatisch pas- 
1 Gérard, bl. 183. 
2 D r Ilermans , bl. 29. 
5 De rederijkers kenden ook Tornoispelen ; het waren wereldsche vertoo- 
ningen, die men eenigzins als een aanbangsel der blijde inkomsten ni a g be- 
schomven. 
