( 104 ) 
beroertcn, op verbeurte van den liais, werden gcbannen. lu dal 
zelfde jaar werd Hendrik Adriaensen, schoenraaker , factor der 
oude kamer aldaar, met de koord ter dood gebraeht, ni t boofdc- 
van een nog bekend bekeldicht tegen de moniken, in 't jaar der 
beeklstormerij gcrijmeld.- Toen de nieuwe leer in Holland zege- 
vierde, leverden velen in hitsiglicid of kunst met rederijkers, 
daarveel spels aen de bervormde geestelijkheid : zij liad de lianden 
vol Averks; de beteugeling en regeling des tooneels, vroeger door 
de roomsche geestelijkheid beproefd, was weèr aan de orde des 
dags. De Dordrecktsche en Middelburgsclie vaderen Avilden dit 
onlwerp ten réglementé kraclitdadig hervatten; zij wilden zeifs 
verder gaan en niet alleen tegen de kamerspelen , maar ook tegen 
de aloude scbooldramata ijveren; zij droegen, in 1581, niets 
minder voor dan allebei, zonder eenige de minste uitzondering, 
te verbieden. De predikanten spoorden de overlieid lioofdzakclijk 
tegen de kamers aan. A\elken zij, ook buiten den scbouwbiirg, 
versebeidene misbruiken te laste legden. 
Inderdaad, deze stelden dikwijls vraagstukken voor die, even 
als vroeger, tôt bet grondgebied der kunst volstrekt niet beboor- 
den. Zoo trok zieb nog veel la ter, immers in 1634, eene Haa ricin- 
selie kamer de zaak der Demonomanie aan, die overigens ganlseh 
Belgie opsebudde. De Wijngaerlranken droegen namelijk tôt prijs- 
vrage voor : « Wat is des duyvels werk, en boe groot betgetal? » 
De Rbetorijk van Dordrecht durfdc die gewicbtige vraag niet 
beantwoorden , zonder den kerkraad daer over gesproken te 
hebben. Deze nu raadde de beliandeling daarvan af op destel- 
ligste Avijzc, en kwam deswege in briefwisseling met de kerkvan 
Haarlem , en de kamer der Wijngaerlranken liet bet Averk der 
duivelen en bun gelai zonder solucie. 
Men moet bet bekennen : ten allen tijde kraamden de waarom- 
mende rederijkers vragen ni t van eene meer spitsvondigc dan 
nuttige geleerdbeid. De zelfde kamer van Haarlem liad reeds in 
1588 voorgesteld : « Wat ter weerrelt onsienlijckst is, en meest 
moet geaclit worden ? » — Ilet A rôme Zandvoorde bad geerne in 
dat zelfde jaar geAveten : « In AAat nering ter Averelt minst son- 
den is? » Ja zeifs eene ceinv laler bield zicli de Middelburgsclie 
