( 165 ) 
kamer met de vrcemdste vraagstukken op, die wel op den Bijbel 
slaan , maar er ailes behalven crnstig uitzien. Een derzelve luid t 
« Waerom Eva uit eene rib alleen is gevormd? » Eene andere, 
die van Oosterwijk Bruin niet van der liandzou wijzen : « Waerom 
Adam sliep toen Eva wierd geschapen? » 
In Holland was dus , ten minste in sommige plaatsen , de zede- 
lijke invlocd der Rederijkers, gedurende de zestiende en zeven- 
tiende eeuw, noodlottig, uit hoofde van ; t ondoelmalige liunner 
bemoeiïngen of het onzedelijke hunncr spelen : in Belgiëwas bij, 
zoo wij zagen, niet zonder gevaar voor het innige Christendom. 
Docli er is een punt, waarop ieder menscli het eens is, om aan 
de kamers, zoo van Noord als Zuid, lof toe le kennen : zij waren 
weldadig. Met hciligen ijver zetteden zij altijd en alom hun 
menschlievend doel voort en door, hetzij met loterijen in te 
voeren, of een bestendig tooneel op te richlen ten voordeele van 
oudermannen of weezenliuizen : poogde Brussel hierin ongeluk- 
kiglijk vruchteloos Amsterdam na te volgen, Belgie had daaren- 
tegen, lang voor dergelijke hollandsche schouwburgen, liefderijke 
fondatiën door zijne Rederijkers zien sticliten. Zoo stelde, onder 
andere in 1539, de Olijftak eene brooddeeling in, voor den arme 
ten dage van den zoeten naam Jésus. Zelfs bleef die deugd be- 
staan bij de fransche verbastering der rederijkers - tooneelen te 
Brussel in 1786. De alsdan opgekomene kamer gezeid de Riche 
Croix, door rijke schippers ondersteund , speelde uitsluitend 
voor den arme, terwijl er aan het intreed-bureel twee armmees- 
ters zaten. Andere maatschappijen , gelijk de Wijngaert, eisehten 
geene vergelding buiten de vertooningen voor den arme, maar 
deelden gunstbriefjens ( plaquetten ) uit. Wij zijn gelukkig er bij 
te voegen dat de vlaamsche Rederijkers nog ten huidigen dage 
de godvruehtige overlevering bewaren, en er aan volkomen : 
over 't algemeen spelen deze kamcristen van België een of twee 
inaal ’s jaars ten voordeele der armen. 
Wie nu met een onpartijdig gemoed de werkingen der hol- 
landsehe rederijkers op een godsdienstig of, wil men, op een 
zedelijk grondgebied nagaat, zal, althans ten opziehte van een 
deel der kamers, minder gunstig voor lien gestemd zijn. Hij zal 
