( 172 ) 
reeds cigcn, lieeft hun in vlaamsch België die oud germaansche 
standvastigheid en moed bijgesteld die, vroeg of laat, de hindcr- 
palen verwint, omdat zij op een altijd slellig zelfloon rekent. Dit 
dubbel godsdienstig gcvoel was bun tôt standert, zoo wel onder t 
burgondisclic als onder t spaanscbe bof, als onder de sanculotten 
der fransche overspoeling, als onder de gegaloneerde prcfecten 
des keizcrrijks, welke laatsten zulkc beelbloedsehe Vlamingen op 
zijn best voor onbescliaafbare menscben aanzagen. 
In bct onverfranscbbare Holland was die worsteling voor de 
belioudenis der taalarke onder de fransche overheersehing min 
geducht. De kamers ontstonden er later en vergingen er in de 
zeventiende eeuw, in de aehttiende door rijmcollegien vcrvangen; 
deze werden, op bonne beurt, door geletterde gcnootschappen 
opgevolgd, die in onze dagen naast de vlaamsche kamers opdaag- 
den, en deels in 1850 verdwenen. 
Ziedaarde nadeelige zijde van dien kunstinvloed. Gaan wij over 
tôt deszelfs gunstiger zijde. 
De rederijkkunst, na omtrent cene eeuw omtastingen en deels 
gegronde miskenning van wege de getabberde geleerden, begon 
nauwelijks wat goeds te voorspellen , toen Alva den kameristen t 
pas afsneed. De Moloch sloeg weinig acht op hunnc autos sacra- 
mentales, en handclde algemeen met de kameren gelijk zijn krijgs- 
volk met de al of niet vijandlijke, al of nict overwonnen steden 
bandelde : anders ware bet dien stecds ijverigen taalgenooten 
vergund geweest eerlang de vaderlandsche letterkunde na de 
klassieke letterkunde te doen optreden. Huudekoper getuigt dat 
zij der taie tôt eere zouden gestrekt bebben. Aldus werden in dien 
kerk-en staatsorkaan velestam-en kunstgenootenuiteen gesmeten. 
De kamergezinden Stevin , Willem van den Nieuwelandt en ver- 
scbeidene andere dicbters ontweken, de ecne wat vroeger, de 
andere wat later, de spaanscbe Nederlanden; Holland daarcn- 
tegen bekwam niet alleen eencn geschiedschrijver in IJooft , maar 
ecnen dichter in Vondel , die anders aan de Vlamingen zou toebe- 
boord hebben, maar die lang voor lien verloren was, zoo als na- 
genoeg gantscb de hollandscbe wedergeborene letterkunde : want 
de spaanscbe Argus zag in icderen hollandschen boek eenen 
