Quid fit 
partium 
configura- 
tio. 
Ad partiti 
configura - 
tarum 
mutuum 
contactum 
tria re qui » 
runtur . 
Conditio • 
nes ad 
formatio - 
dis requi • 
fit*. 
lapis fit co 
denfatione 
It confiri - 
o 
/#■? 
perflua 
humiditas 
bine inde 
urgetur . 
U0»*?C 
i» lapidem 
converte 
tur. 
Aut inAr - 
maturam* 
10 Historia Lapidum Figuratorum 
CAPUT QUINTUM- 
De Partium Configuratione , ^coaptatione Lapi- 
dum causa occaftonali . 
D Ebita partium configuratio & coaptatio eft earum verfus fe invicem 
talis proportio, quamediante fibi faciliter applicantur, & ita con- 
junguntur, ut inde firmitas 8c durities duae infeparabiles lapidum 
proprietates oriantur. Sic quadratum quadrato faciliter applicatur, con- 
vexum cavo inferitur &c. cui fi accedunt particulas ramo fas 8c vifeidae con- 
junda corpora irretientes, nexus firmior erit. 
Ad mutuum ilium & immediatum partium conta&um , ac nexum tria 
praerequiruntur, line quibus difficulter debita mixtio comparabitur. Pri- 
mo fluiditas omnium, ut levis aliqua agitatio, &digeftio praecedar*' Se- 
cundo fluidorum pondus, quod partium, quae fatis inter fe conveniunt, 
applicationem non parum juvat. Tertio compreflio circumfufi aeris , quas 
foladuo marmora optime laeyigata per fimplicem contiguitatem planarum 
fuperficierum ita connedit , ut non nifi magna vi divelli queant . 
Ex hucufq*, didis de lapidum generatione, eorumq; principiis in ge- 
nere patet , ad coagulationes lapideas requiri Primo fpiritum lapidifi- 
cum. Secundo debitam falium quantitatem per materiam diffufam. Ter- 
tio liquorem terreflremvifcidum totam maffam irrigantem , falefq;irretien- 
tem. Quarto denique materiam debite proportionatam, nimirum, cu- 
jus partes fint fluidae , configuratae, & jufto pondere donatae, quibus fi 
accedat compreflio circumfufi , aequoq; calore, aut frigore imbuti aeris 
neceffario talis materia in fubftantiam lapideam converti debet. 
Gonfedlaria . 
H inc colligitur . Primo. Omnem lapidum generationem per aliquam 
condenfationem fieri , indudam ab aere ambiente materiam in lapi- 
dem convertendam comprimente . 
Secundo. Hanc condenfationem finealiquali partium materiae conflri- 
dione,humiditatifq;fuperfluae expreffione, aut evaporatione non pofle fleri. 
Tertio. Humiditatem fuperfluam faepius verfus centrum materiae pe- 
trificandae pelli, nonnunquam etiam verfus peripheriam, prout nimirum pe- 
trificatio i centro, vel peripheria incipit. 
Quarto. Hanc humiditatem poftremo quoq; in fubflantiam lapidis 
tranfmutari, fi fit rite difpofita, &: fufficienti fpiritu lapidiflco impraegna- 
ta, atq*, ex ea plerumq 3 *nafci lapides pretio fos, aut cryftallinos intra lapides 
inclufos, vel eorum fuperficiei extima inhaerentes , nonnunquam tamen 
etiam ex ea lapides figurati alterius fpeciei generantur , prout nimirum 
magis vel minus fuerit defaecata . 
Quinto. Si autem haec humiditas majori quantitate fulphuris , quam 
falis imbuta fit , tunc aliquali vifeiditate donatur 3 quae ad extremitatem la- 
•.L pidum 
