Fyrites 
Fe urite in. 
duplex eft. 
Siliceus 
Einkiflel- 
feurfkin. 
Et Metal- 
laris Ein 
Kupffer- 
t ein , o- 
der befler 
HrtzFeur- 
Itein. 
Eyritamm 
Vires. 
Et [pectes. 
Tab. a. 
locm. 
Cypfurn 
14 Historia Lapidum Figuratorum 
carum Indagator D. VFagn. in lib. fuprd cit quam inveniri ait in Sila , 
aliifque fluminibus detorrentibus, praeter quae loca integri quoque mon- 
tes prope Urbes Rheinfelden, dt Schopfen*in Comitatu Rcetelen de Domir 
nio Rheinfeldenfi ea abundant, in quorum fummitate magna copia colli- 
gitur. 
Ad Silicem proxime accedit Pyrites, vulgo : Feurflein ideo fic di&us , quia 
ex eo ignis copiose excutitur ; duplicis generis eft , unus , qui fubftantiam 
de formam filicis , quem tamen vivido colore , duritie , de interno lsevore 
multum fuperat, retinet, de Pyrites Siliceus vocatur, germanice Ein Kifi 
felfeurflein , ad differentiam Metallaris , qui metallum crudum & imper- 
fectum praefefert, vulgo : Ein ICupjferfiein oder bejfer Ertzfeurflein . ■ 
^ Pyrites Siliceus nofter cruftam habet fubluteam media fubftantia incarna- 
ta , vel fubflava nigro aut flavo colore commixta . Pyrites Metallaris vero 
fuperficieieftinaequalis, multis tuberculis, de angulis afperae, nunc aurei, 
nunc argentei coloris , quandoq; etiam cinerei vel fufei, quam colorum 
varietatem diverfa metalla in hoc lapide contenta inducere volunt , fed po- 
tius ac probabilius diverfae fulphuris in liquore terreftrivifcido contenti 
difpofitionesproducunt. Nec mimis figura differt, quae aliquando globo- 
fa, aliquando quadrata, feu cubica , vel etiam hexagona ob fervatur *, hae 
figurae delitefcentibus falibus varie cryftallifatis, flbique coaptatis origi- 
nem fuam debent, geometrica utfalium, ita gemmarum figura idperfua- 
dente . Salem ac e tofum in Pyrite contentum Vitriolum ex hoc lapide con- 
fe&umluculenter manifeftat , ficutfulphur abundans ex eo deprehenditur., 
quod mutuo affriCtu fulphureum odorem fp irent , &c alterius corporis duri 
allifione magna fcintillarum copia excitetur. 
Pyrites calefacit, ficcat, difeutit, humores attenuat , mundificat, ocu- 
lorum obfufeationibus auxiliatur, dc carnis excrefcentiam prohibet in 
catapultis rotatis, dc in felopetis ex iis ignis elicitur * 
Species in Helvetia colledbe (unt fequentes . 
Pyrites Siliceus crufta fubflava, media fubftantia incarnata, & flavo colo- 
re interfpersa. Praeter hanc fpeciemplures adhuc dantur colorum varie- 
tate differentes, quas brevitatis gratia hic omitto . 
Pyrites Metallaris aerofus globofus niger. T ab. 2. n. 1. 
Pyrites Metallaris aureus micans cubicus conglobatus, & verticilli modo 
rotundus . T ab. 2 n. 2. 
Pyrites Metallaris aureus micans cubicus conglobatus, 3c fubrotundus . 
Tab.2.n .3* 
Pyrites Metallaris aureus micans rhomboidalis . T ab. 2. n. 4. 
Pyrites Metallaris aureus micans inaequalis, &c afper . 
Pyrites Metallaris aureus , micans rufo &c caeruleo colore feleniti inhae- 
rens. 
Uterque emineris ferri effoditur, praefertim circa pagum Luehl in Co- 
mitatu Roethelen , dc in quamplurimis montibus Rhceticis colligitur , nec 
non in Baronatu Saxenfi ditionis Tigurina, ubi magnae rupes exftant. 
Poft lapides frequentiores , ingratique coloris aliqua mentio facienda eft 
deGypfo, quod pluribus in locis Helvetiae effoditur, ita ut eo quafi nullus 
pagus careat . Coloris eft plumbei , vel albicantis , 5c minus durum , leviter 
ullum 
