— 49 
totaal uit eiwit en koolhydraten bestaat, dat het vlies een bijzonder 
hoog eiwit- en vetgehalte bezit en de ruw-vezel grootendeels 
afkomstig is van het kaf. 
Aan een monographisch overzicht van de waarde der rijst als 
veevoeder door Burchard 1) kan nog worden ontleend eene 
opgave van de verteerbaarheid der gepelde rijst. Deze bleek voor 
varkens zeer groot; de verteerbaarheidscoëfficienten waren: 
Organische stof. Eiwit. Vet. Koolhydraten. 
98.3 o/ 0 85.8 % 70.1 % 99.6 °/ 0 . 
Voor „Japanische Reiskleie” vond Kellner bij schapen de 
coëfficiënten: 
Eiwit. Vet. Koolhydraten. 
77.3 88.3 100.0. 
Dat het rijstezetmeel door jonge kinderen zeer goed wordt 
verteerd, merkte schrijver reeds vroeger op bij een miskroskopische 
controle der faeces bij rijstvoeding. De uitwerpselen waren steeds 
zetmeelvrij. 
De uiterst gemakkelijke verteerbaarheid van de rijstvrucht doet 
haar als voortreffelijk „organisch” voedingsmiddel herkennen. 2) 
Voor de anorganische stofwisseling heeft zij minder beteekenis. Alle 
deelen der rijstplant zijn rijk aan kiezelzuur en arm aan kiezel- 
zuurvrije aschbestanddeelen. Vooral aan de uit het oogpunt van 
veevoeding waardevolle kalk is de rijst arm en de Javaansche rijst 
staat in dat opzicht onderaan. Javarijst-asch bevat ternauwernood 
1 % CaO ; terwijl in Carolinarijst-asch tot 7 % is gevonden. 
Zea Mays L., maïs, djagoeng. 
De maïs wordt in een aantal variëteiten op Java gekweekt en 
o. a. ook als veevoeder gebezigd. Een warme aanbeveling van de 
maïs als paardenvoedsel vindt men in het boek van Mars, en 
zooals uit het onderstaande zal blijken, terecht. 
1) O. Burchard: Reis und Reisabfalle: Landwirtsch. Versuchsstationen, 
1897, blz. 111. 
2) Dat Geoffroy (litt. No. 34) de padi als een voederstof van lagere 
orde en als moeilijk verteerbaar qualificeert, is een onjuiste bewering, 
waarmede hij de bewoners van Madagascar zeker geen dienst bewijst. 
Meded. Dep. v. landbouw No. 8. 
4 
