7 
opgaven over de scheikundige samenstelling met onderling sterk 
uiteenloopende cijfers. Dit was de oorzaak, dat er wel aan getwijfeld 
is, of bij die groote variatie de opgave van een scheikundige 
analyse wel waarde heeft. Gaat men de oorzaken na van het verschil 
tusschen de getallen, dan blijkt al ras, dat de grootste verschillen 
gevonden worden tusschen analyses van verschillende auteurs en 
dat die verschillen des te aanzienlijker zijn naarmate er grooter 
tijdvak tusschen verloopen is. Het ligt voor de hand, dat de 
belangrijkste bron voor deze afwijkingen schuilt in de gebezigde 
methoden van onderzoek. Deze toch worden voortdurend verfijnd 
en de uitkomsten van lateren tijd verdienen daarom over het 
geheel meer vertrouwen dan andere. Bij de hierachter in tabel 
1 t/m. 6 vermelde onderzoekingen van schrijver is gevolgd het 
Regulatief voor het voedingsmiddelenonderzoek van het Koloniaal 
Museum te Haarlem, alwaar thans 450 Indische voedingsmiddelen 
voor den mensch zijn geanalyseerd. Alleen zij opgemerkt, dat het 
gehalte aan stikstofvrije extractiefstof (zetmeelachtige stof) ver- 
kregen is door de som der percentages van de overige bestand- 
deelen van 100 af te trekken. Deze afwijking van het Regulatief 
was noodig 1 0 om de uitkomsten van de voedingsproef beter 
te kunnen vergelijken met de in Europa gewonnen resultaten 
en 2° om den beschikbaren tijd zoo vruchtbaar mogelijk te 
doen zijn. 
Alle stikstofbepalingen zijn in tweevoud verricht; uit het stik- 
stofgehalte door vermenigvuldiging met 6,25 het eiwitgehalte *) 
berekend. 
Het extract van de watervrije stof, verkregen door uittrekken 
met drogen aether, noemt men het vet. Bij zaden is deze benaming 
in den regel volkomen juist, daar behalve vet, daaruit alleen 
vetachtige stoffen, zooals lecithinen, getrokken worden. Bij blad- 
achtige plantendeelen (grassen bijv.) bevat het aether-extract nog 
vrij veel andere stoffen ; wat daarbij als „vet” gewogen wordt 
bestaat bijv. ten deele uit bladgroen, en bij sommige grassen 
(Sorghum) uit was. 
1) Deze factor 6.25 is nu algemeen aangenomen. Bij de getallen van Scharlee 
en Moens zij men indachtig, dat het eiwitgehalte daar berekend is door verme- 
nigvuldiging met 6.45 P. A. Boorsma bezigde voor rijst en mais den factor 
5.75, bij eenige andere stoffen den factor 6. 
