— 98 — 
osteomalacie of rhachitis voorkomen, is een vraag die zich mak- 
kelijker laat stellen dan beantwoorden Alleen zij opgemerkt, dat 
volwassen dieren met een normaal beenderstelsel het in den regel 
lang op kalkarm voedsel zullen uithouden. Zoodra men echter 
gaat fokken, zullen de bezwaren zich spoediger openbaren. De 
vorming van het foetus en de melkafscheiding eischen bijzondere 
hoeveelheden kalk ; de vrouwelijke dieren staan dus als regel meer 
bloot aan dit gevaar dan de mannelijke. Ook de hier geboren 
dieren (vooral die van grootere rassen) zullen slechts ter nauwer- 
nood in hun voedsel voldoende kalk vinden voor de vorming van 
een stevig beendergestel. 
Wat hierboven voor paarden is uiteengezet geldt natuurlijk in 
het algemeen ook voor andere dieren, die met soortgelijk kalkarm 
voedsel worden gevoederd 2 j. 
KALK IN DE VOEDERSTOFFEN. 
Dat de hoeveelheid kalk, aanwezig in de voederstoffen, verband 
houdt met het optreden van de genoemde beenziekten, staat 
thans vast. 
Somtijds zelfs is het drinkwater hieraan schuld; er is n. 1. een 
geval beschreven, dat in eenzelfde stal in den loop van 20 jaren 
1 30 runderen aan osteomalacie hadden geleden. Toen het weeke 
(d. i. kalkarme) drinkwater door een watersoort van grootere 
hardheid werd vervangen, hield de ziekte op; en bij den terugkeer 
tot het oude drinkwater werd een genezende koe weer ziek. De 
drinkwaters, die schrijver tot nu toe ter onderzoek ontving, waren 
alle zeer week. Het water van den ziekenstal te Weltevreden 
bevatte 5 m. gr. Ca O per liter. 
Het grootste deel van de hoeveelheid kalk, die de dieren 
opnemen, stamt uit het gras. Door Klimmer en Schmidt worden 
hier gehouden onderzoek? Padi toch is een der kalkarmste voedsels, die bekend 
zijn. De heer Geoffroy gelooft aan een „virus”, hoewel dit nog door geen 
enkel onderzoek kon aangetoond worden. 
2) Een Buitenzorgsch apotheker, tevens paardenbezitter, heeft vóór jaren, 
blijkbaar empirisch, volgende hoeveelheden voederkalk aangeraden: Veulen of 
kalf 8 — 15 gr., oudere veulens en paarden 20 — 30 gr.; koe 25 — 40 gr., schaap 
of geit 10 — 20, Varkens 10 — 20 gr., lam of big 1 — 5 gr., jonge honden 1 > — 1; 
oudere honden 2 — 5 gr., gevogelte '/., — 2 gram phosphorzure kalk per dag. — 
Drachtige dieren 2 — 10 gr. meer per dag. 
