— 65 
Een paar goede adressen voor Saw-gins lijken ons: „Dobson 
& Barlow Ltd., Bolton, England”, en „Asa Lees & Co., Ltd., 
Oldham, England”. 
Nog zij hier medegedeeld, dat behalve de geringe capaciteit 
van rollergins ten opzichte van de sawgins, een groot nadeel van 
de eerstgenoemden is, dat de niet volkomen gerijpte zaden ge- 
plet worden, wat bij sawgins „nooit” kan voorkomen. De onrijpe 
pitten worden met het lint langs de rol medegevoerd, en moeten 
evenals de vezels een zeer nauwe opening passeeren, tusschen de 
rol en het daarop aangebrachte mes, waardoor ze verbrijzeld worden 
en dientengevolge verlies veroorzaken, behalve de last om deze 
geel geworden plekken uit de gezuiverde katoen weg te nemen. 
Zoodra de zuivering in z’n geheel heeft plaats gehad, kan de 
verkregen vezel in balen geperst, waarna het voor verzending 
gereed is. Voor dit in balen persen worden verschillende pers- 
machine’s aanbevolen, en verwijzen wij hieromtrent naar de zoo- 
even genoemde mededeeling van den heer Gütteling. 
3. De met de zuivering verkregen pitten, bezitten een’ be- 
paalde handelswaarde, en worden in Europa met graagte op- 
gekocht voor / 2. — tot f 3. — per picol. De zaden zijn zeer 
olierijk (ze bevatten meestal 13 — 16 % olie) en worden in 
speciaal voor dit doel ingerichte fabrieken geperst voor de olie- 
winning, waarna een en ander dient voor de vervaardiging van 
zeepen, margarine en vele andere doeleinden. De overgebleven 
schalen of (en) uitgeperste zaadkernen, worden veelal als „boeng- 
kil” — 6 tot 8 % stikstof bevattende — in den handel gebracht 
en is een’ uitstekende bemesting. Ook wordt dit (evenals de ge- 
heele zaden) als veevoeder aangewend. 
In Amerika komen deze katoenzaadoliefabrieken veel voor, 
meestal in de onmiddellijke nabijheid van katoenzuiverings-in- 
stallatie’s, en zou het dan ook zeer zeker aanbeveling verdienen, 
als in katoencentra’s van Ned. Indië, — zooals o. a. Palembang — 
een dergelijk systeem door de industriëelen, werd gevolgd. 
Meded. Dep. 
Landbouw No. 14. 
