8 
De stuiving heeft bij rijst gewoonlijk plaats binnen vrij be- 
perkt rayon d. w. z. de invloed van het stuifmeel reikt niet ver. 
In hoeverre het insectenbezoek bij de kruisbestuiving een rol 
speelt valt nog niet te zeggen. Uit enkele onder fijn wit doek 
genomen proeven bleek, dat bij uitsluiten van insecten natuur- 
lijke kruisbestuiving mogelijk is. 
Komieke beschouwt in „Die Arten und Varietaten des Getrei- 
des” <ie rijst als kruisbestuivend gewas, welke opvatting men 
ook door andere schrijvers vrij algemeen hoort verkondigen. 
Komieke beschrijft de bloei bij rijst als volgt: 
„Nach dem Heraustritt der Staubbeutel öffnen sich die Spelzen 
weiter, die Narben treten heraus oder bleiben wohl auch zwi- 
schen dem weitgeöffneten Spelzen, aber zuganglich fremdem 
Blumenstaub. Spater ziehen sich die herausgetretenen Narben 
zwischen die Spelzen zurück. Doch müssen sie oft auch nach 
dem Schli essen aussen bleiben, wie man an Herbarienexemplaren 
sieht. Der Reis ist also Fremdbefruchter und verhalt sich hierin 
ahnlich wie der Roggen”. 
Op andere waarnemingen of onderzoekingen schijnt zijn 
meening, dat rijst, evenals rogge een kruisbevruchtend gewas 
zou zijn niet te steunen. 
De tijdens den bloei niet uitgetreden stempels zullen wel voor 
het meerendeel door eigen stuifmeel worden bevrucht. Vaak toch 
beginnen de helmhokken reeds te barsten, voordat zij omvallen, 
zoodat het stuifmeel op de stempels van hetzelfde bloempje 
kan vallen. Ook gebeurt het dikwijls, dat niet alle helmknoppen 
uittreden, maar een of meer tusschen de kafjes achterblijven en 
dan hierbinnen rijkelijk stuiven. 
In het normale geval bloeit de moederhalm vóór de zijhalmen. 
Het openen der bloempjes van een rijstpluim begint bovenaan 
en schrijdt dan naar onder toe voort. Een rijstpluim is na 5 tot 
10 dagen uitgebloeid d. w. z. het kan 5 tot 10 dagen duren 
vóór dat alle bloempjes van de pluim zich geopend hebben. 
De bloempjes (aan eenzelfde pluim) die zich later openen, 
brengen gemiddeld lichtere korrels tot ontwikkeling dan de 
bloempjes (dierzelfde pluim), die zich eerder openen. Wij krijgen 
