tot eene week of langer en liefst zoo nat mogelijk. Het langst 
laat men het veld na de eerste bewerking met rust; de overige 
bewerkingen volgen korter op elkaar. De eerste heeft feitelijk 
ten doel om den grond in grove kluiten open te leggen. In 
sommige streken, waar de bodem dicht van samenhang en 
nog al compact is, worden eenige dagen na dit openleggen, de 
kluiten met den patjoel stuk geslagen. Waar de grond nog al los 
is, wordt het veld, na eenige dagen drooggelegd te zijn, maar 
weer onder water gezet, waardoor de kluiten van zelf ver- 
kruimelen. Veelal wordt tijdens de grondbewerking de toe- en 
afvoer van het water afgesloten. Droge voorbewerking vindt 
bij den rijstbouw op sawahs geen toepassing, tenzij er 
bepaald gebrek aan water is. Zij heeft niet anders plaats dan 
nadat het eens of meermalen geregend heeft, zoodat de grond 
minder hard is geworden. Voor de teelt van tweede gewassen 
na rijst wordt droge bewerking daarentegen algemeen toe- 
gepast en zulks omdat de cultuur dier gewassen in den 
oostmoesson plaats heeft en er alsdan niet genoeg water be- 
schikbaar is. 
Is de grond van goede hoedanigheid of heeft men geen tijd 
noch de middelen om het veld meer dan eens te beploegen of 
om te spitten, dan wordt dit werk slechts eens verricht. Ge- 
woonte is dit zelfs in onderscheidene streken in Midden- en hier 
en daar in Oost Java. 
In den regel ploegt men den eersten keer langs de sawah- 
dijkjes aanvangend om, in de richting van een spiraal werkende, 
op het midden van het sawahvak te eindigen ; den tweeden c.q. 
derden keer wordt dwars over de eerstgevormde voren geploegd 
Het eggen daarentegen geschiedt in alle richtingen over een 
sawahvak. Na elke bewerking worden de dijkjes, voorzoover 
deze door het vee stuk getrapt zijn, hersteld. Den laatsten keer 
heeft dit plaats voordat men het veld beplant; dan worden de 
dijkjes tevens over hun gansche lengte bestreken. In de Pre- 
anger wordt het plantveld ten slotte nog met een op den rand 
der lengtezijde geplaatste plank van + 11 M. lang, voorzien 
van een handvat, of met een patjoel, geëffend en zulks nadat 
