14 - 
een of twee dagen nadat het water tot het veld toegelaten is, 
gesneden om haar te doen verrotten. In onderscheidene streken 
wordt zij op de plaats verbrand, in andere weer doet men dit 
alleen wanneer het veld bestemd is om met droge gewassen te 
worden beplant, niet indien men het met rijst bebouwen wil. 
Bij de voorbewerking van den grond wordt die bekleeding on- 
dergewerkt. 
Doel van het onder water zetten is om den grond week te 
maken en zoodoende de bewerking te vergemakkelijken 1 ). 
In het algemeen kan worden gezegd dat, waar over voldoende 
ploegvee te beschikken valt, de middelen van den bewerker, de 
gesteldheid van het terrein en de afmetingen der sawahvakken 
zulks - toelaten, de voorbewerking met den ploeg (S. en J. loekoe ) ver- 
richt wordt. Met den pat'joel heeft zij plaats, wanneer de velden in 
hooge kleine terrassen verdeeld of met groote steenen bezaaid zijn, of 
waar de veestapel ontoereikend, de bewerker onbemiddeld is, 
voorts wanneer de sawahs moerassig of met zulk eene dikke 
sliklaag bedekt zijn, dat het ploegvee er te diep in wegzakt. Maar 
zelfs bij bewerking met den ploeg moeten sommige bepaalde werk. 
zaamheden met den patjoel geschieden ; zoo o. a. het omspitten 
van de hoeken en stroken langs de sawahdijkjes, welke buiten 
het bereik van het ploegijzer zijn gebleven, het bekappen der zij- 
en bovenkantén dier dijkjes, het stuk slaan der grove kluiten 
na den eersten keer ploegen. 
Naar gelang van de grondsoort, maar vooral ook van de ge- 
goedheid en den ijver van den landbouwer wordt er eens of 
twee tot drie keer geploegd of gepatjoeld en even zooveel malen 
geëgd, dit laatste telkens nadat het ploegen of patjoelen afge- 
loopen is. Deze verschillende bewerkingen hebben niet achter 
elkaar plaats, doch telkens met tusschenpoozen van enkele dagen 
1) In streken van de Soendalanden, waar volop over water te beschikken 
valt, geschiedt dit bewateren van afgeoogste sawahs nog met de bedoeling om 
er goudvisch op te telen. Zoodanige sawahs zijn o.m. daaraan te herkennen dat 
het achtergebleven padistroo en het onkruid niet over het geheele sawahvak neer- 
geslagen of gesneden is, doch slechts langs de dijkjes ter strookbreedte van 3 a 4 
voet. Uit deze strook wordt de grond gegraven om er de dijkjes meê op te 
hoogen ter ophouding van het water. 
