— 183 
De boon is aan het discuseinde stomp, afgerond, aan het 
steeleinde daarentegen loopt de boon in een langen punt uit. 
De grootste breedte ligt ver over het midden, dicht bij het 
discuseind. 
Het gewicht van de gemidd. lange boon bedroeg, winddroog 
en in de hoornschil, gemidd. 0 285 gr. 
Uit het bovenstaande blijkt, dat wat de kenmerken van blad en 
boon betreft, Coffea arabica laurina als een hybride van de soort met 
C. mauritiana opgevat kan worden. De laurinavorm zou dan de 
eenige zaadvaste hybride zijn, die van het geslacht Coffea bekend is. 
Op Java is de vorm waarschijnlijk ingevoerd uit Bourbon; in 
den Catalogus van den Botanischen Tuin van Teysmann en 
Binnendijk (1 866) wordt de laurina echter opgegeven ah afkomstig 
uit Siërra Leona; van Gorkom (Oost.-Ind. Cultures, p. 250) geeft 
waarschijnlijk op grond van de boven geciteerde plaats uit den 
Catalogus, dezelfde herkomst op. Vermoedelijk berust die mede- 
deeling op een vergissing. 
Erfelijkheid, De vorm is volkomen zaadvast. Het schijnt, 
dat er vroeger, misschien ook thans nog aanplantingen van worden 
aangelegd op Bourbon en op Madagascar. 
Ook op Java is de laurinakoffie indertijd tamelijk veel geplant, 
steeds uit zaad. In den proeftuin te Bangilan, op het land Pantjoer 
en op Ajer Dingin staan nog aanplantingen uit zaad aangelegd, 
die de erfelijkheid bij uitzaaiing aantoonen. 
Op een koffie-onderneming in Tonkin zag ik een aanplantje 
van Leroy-koffie, aangelegd uit zaad. 
§ 4. Practische beteekenis. 
Volgens de Lanessan (Plantes utiles des Colonies fran^aises, p. 
42) werd op Bourbon, volgens van Gorkom (1 c.) ook Mauritius, 
de laurinakoffie veel aangeplant. Zij heeft minder behoefte aan 
schaduw, groeit zeer krachtig en is goed tegen wind bestand. 
Ongeveer 35 jaar geleden schijnt de laurina de aandacht der 
planters getrokken te hebben wegens de hoogere prijzen, dio 
men voor het product verwachtte. Aan het Jaarverslag, v. 
’sLands Plant. 1875 ontleen ik het volgende (p. 19): „Naar aan- 
