— 338 
Coffea liberica Moederboom I. C iltuurtuin. 
De boom is ongeveer 6 M. boog; de ointrek van den stam bedraagt 
38.5 cM.; deze splitst zich op 4 M. boven den grond in tweeën. De 
stam is goed met primaire takken bezet; de laagste ontspringen op 
50 cM boven den grond; zij zijn niet dik, dragen goed ontwikkeld 
secundair hout, geen wilde takken en weinig pang baliks. De kroon 
is kegelvormig, bijna tot op den bodem reikend; de straal ervan is 
ongeveer 2 M. Het bladerdak is slecht gesloten. De boom vertoont 
een sterken achteruitgang sedert Augustus 1908; bladziekte tast de 
bladeren hevig aan. 
Gedurende 1908 heeft de productie nog geen 6 Kg. beskoffie bedragen; 
over het volgende jaar zal de opbrengst nog geringer zijn. De boom 
is dus een slechte drager. 
De lengte der bladeren is middelmatig; voor het geheele jaar bedraagt 
zij 20.18 cM. In de beide eerste tweemaandelijksche perioden neemt 
de bladlengte wat toe, om daarna te dalen en in December het laagste 
punt te bereiken, vervolgens neemt de bladlengte weer toe. Van een 
dertigtal bladeren uit de maandgroep voor Mei werden de verschillende 
afmetingen gemeten. Daarbij werd voor de bladlengte een gemiddelde 
gevonden van 21.78 cM., met als uitersten 13.3 cM. en 27.1 cM. De 
breedte vertoont een gemiddelde van 7.0 cM. en uitersten van 3.2 en 
9.1 cM. Voor de verhouding tusschen lengte en breedte werd gevonden 
van 3.10, terwijl de uitersten daarvoor waren 2.63 en 4.15. De boom 
behoort dus tot de smalbladige typen. De grootste breedte van het 
blad ligt gewoonlijk wat over het midden; de zijkanten zijn door tlauw- 
gebogen lijnen begrensd; langs den bladvoet gaan deze in rechte lijnen 
over. De bladtop is niet scherp van het breedere deel der bladschijf 
afgescheiden; de lengte ervan wisselt af tusschen 4 inM. en 16 niM. 
en bedraagt gemiddeld 12 9 mM. Het aantal nerven schommelt tusschen 
9 en 11; de nerfhoek bedraagt 45" —55®. Voor den bladsteel werden 
als uitersten gevonden 6 mM. en 18 inM. en als gemiddelde 12.1 mM. 
Domatiën komen bijna niet op de bladeren voor. 
Voor enkele bloemen werden de volgende gemiddelden gevonden: 
Aant pt. Lgt. bs. Lgt. pt. Br. pt. Lgt. stij. Lgt. stm. Lgt. hd. Lgt. hk. 
7 14.5mM. 20.mM. 6.7mM. 22mM. 5.9 mM. 5.2mM. J0.6mM. 
De bessen zijn oranjerood; op een gelen of groenen ondergrond 
komen fijne roode streepjes voor, vuurrood of karmijnrood. Soms is 
de kleur aan de lichtzijde wat sterker ontwikkeld; zulk een wang is 
bijna effen rood gekleurd. De bessen zijn langwerpig, peervormig; de 
grootste breedte ligt ongeveer op 2,3 van de lengte, dus ver over het 
midden; aan het steeleinde is de bes eenigszins uitgerekt. De zijkanten 
der bessen zijn door gebogen lijnen begrensd. De discus is tamelijk 
