— 346 — 
Coffea liberica Moederboom K. Cultuurtuin. 
Een zeer hooge boom, meer dan 13 M. hoog. Omtrek van den stam 
50 cM. De stam draagt een groot aantal primaii'e takken, de onderste 
beginnen op 1.10 M. boven den grond. 
De kroon is kegelvormig; het bladerdak is echter slecht gesloten. 
De straal van de spi’ei bedraagt 2 — 3 M. De boom heeft vrij sterk 
van bladziekte te lijden; de vruchtdracht van den boom is daardoor 
in 1908 belangrijk gedaald. 
De bladeren zijn klein, de gemiddelde lengte bedraagt 18.77 cM. 
Wanneer de cijfers voor de maandgroepen twee aan twee bijeengevoegd 
worden, zien wij, dat de zoo verkregen gemiddelden voor tweemaan- 
delijksche perioden een gestadige vermindering vertonnen. In Januari- 
Februari wordt het laagste punt bereikt. 
Bij de vergelijking van de zaaisels blijkt moederboom K. een weinig 
krachtige nakomelingschap te geven. 
Van een dertigtal bladeren uit de groep van September 1907 werden 
door optelling en deeling de gemiddelde waarden voor de afmetingen 
berekend. De lengte bedroeg gemiddeld 18.24 cM., het kleinste blad 
was 13.8 cM., het grootste 25.5 cM. lang. 
De breedte wisselt af tusschen 4.7 cM. en 10.0 cM.; de gemiddelde 
waarde ervoor is 6.92 cM Het cijfer, dat de verhouding tusschen lengte en 
breedte aangeeft, wisselt af tusschen 2.34 en 3.05, met 2.64 als gemiddelde. 
Het blad is eenigszins gekruld; in verband daarmede is de rand 
dikwijls niet volkomen gaaf. De groot.ste breedte ligt over het midden; 
naar onderen en naar boven loopt het blad spits toe. De bladtop gaat 
geleidelijk in het breedere deei der bladschijf over; het uiteinde ervan 
is meestal stomp. De lengte van den bladtop wisselt af tusschen 8 en 
12 inM., gemiddeld bedraagt zij 9.9 mlM. De lange, meestal door rechte 
lijnen begrensde bladvoet gaat over in een vrij korten bladsteel; de 
gemiddelde lengte ervan bedraagt 10.3 niM., de uitersten ervoor zijn 
6 en 20 niM. Het aantal nerven bedraagt 8 tot 10. De domatiën zijn 
weinig ontwikkeld; er komen slechts enkele op ieder blad voor, vooral 
aan op den voet ervan. 
De nerfhoek bedraagt 45" — 50". Over het geheel is de bladvorm 
regelmatig. 
Voor enkele bloemen werden de volgende gemiddelde cijfers gevonden. 
Aant pt. Lgt. bs. Lgt. pt. Br. pt. Lgt. stij. Lgt. stm. Lgt. hd. Lgt. hk 
7 11 5mM. 21.5niM. 9.5mM. 18 inM. 6.5 niM. 6 inM. lO.SmM. 
De bessen zijn donkerkarmijnrood gekleurd, met duidelijke, vrij lange, 
geelachtige strepen afwisselend De kleur komt met die van de vruchten 
van moederboom D overeen, is echter iets donkerder. 
