Lib. 3c' Dé Gartilagineh Plariis. 
In hoe libéllo quse de Torpedinis vi narcotica ipfe expertus eft literis 
prodidit, & praeterea anatomicam partium ejus deferiptionem; qus 
quoniam verilïima efle minime dubitem, huc omnia tranlcribam. Vt 
de vi illa dorpedinü^ qua jiuporem inducere dicitur manui (3 brachio tan- 
g^entis, certus ejjem ^ & de eadem cum certitudine fcientice loqui pojjem , 
non femel ejus rez experimentum feci. Nam pijfatores aliquot me requi-- 
rente hujus pifeis 'caufa pijcatum iveruntcapto illius generis uno eundem 
mihi paulo pojl quam captus erat adduxerunt. Vix illum manu confiri- 
Hum tetigeram ^ cum formicare manus^ brachium & omnis humerus ciepit „ 
cum tremore ujque adeo fajlidiofo necnon dolore affliBivo (3 acuto in mu¬ 
crone cubiti ^ utjlatim manum abducere cogerer \ idque toties mihi accidit^ 
quoties eundem diutius tangere obJHnate volebam. Verum quidem ejf me 
tanto minus doloris atque tremoris JenfiJfe^ quanto morti propior Torpedo e^ 
rat: quin fkpius nihil ijliujmodi fenfi : ^ cum jamplane mortua ejjet ( ne¬ 
que enim ultra 3. horas vixit) traUare eandem fecure & fine omni fa~ 
jiidio poteram-, ut jam mirum nonfixt^ efp qui de veritate hujus effkHi du¬ 
bitent , G? rem omnem fabuU loco habeant ; forte quia in Torpedine non 
viva fed mortua aut morti vicina experimentum fecerunt. 
Non pojjum eadem fecuritate affirmare vel negare ^ an verum ft, vir^ 
tutem Torpedinis etiam operari a longinquo. Pifcatores omnes conjlanter 
affirmant eandem per funem retis é hajlam fufeime tranfre de corpore 
Torpedinis in manum (3 brachium pifeatoris : quin unus ex eorum nume¬ 
ro mihi dicebat^ fe cum Torpedinem in vas grande miffjet ^ ^ jam in eo 
efety ut ope cacabi illud a^ua marina adimpleret, Joporatas fibi manus,, 
fed leviter fenfjfe. Sit quomodocunque velit, negare illud non aufim, quin 
potius huc feror ut credam-, nec tamen certo aliud dicere pojjum, quam me 
cum citra contaüum Torpedinis manum propius admoverem, aut inaqua, 
cui innatabat, manibus verfarer, nihil omnino mali fenfjfe. Potejl ta¬ 
men e jfe, ut Torpedo in mari vivida, integra, nec difipata ob mortis vici¬ 
niam virtute propria , producat omnes illos effeiius a pifeatoribus memo¬ 
ratos. 
Torpedo illa de qua loquor capta fuit 14. "Martii, anno 1666. Foemina e- 
rat ^libras circiter !ƒ. pendebat. Volui tum ob fer vare internam vifee- 
rum fabricam, fed ob multas occupationes curfim illud, ^ ut dici folet crajfa 
Jflinerva feci . 
Oculi parvi, & in fuperiore parte pofti funt, duobus tranjverjis digitis 
ab extremo anteriore limbo corporis Torpedinis. Prominent ex loculisJuis 
velut duo cornua, vel informes qucedam nuces. Pupilla rotunda non efi:, fed 
iridis figuram cernulatur ejujque dimidia pars concava, altera convexa efi, 
& ubi convexa pars in concavam intrat, pupilla clauditur. Humor cry- 
fiallinus rotundns eji, tenerae fubfiantice quoad exteriora, (3 durae quoad in¬ 
teriora. 
Dentes in extremitate altitudinis fatis acuti, & circa bafiin largi 
funt. 
Hepar in duos lobos dividitur, duarum falcium infiar, qui in bafifubti- 
lijjimo (3 arBiJ]im_o ligamento conneUuntur.ln univerfum uncias ii.pendebat. 
Folliculus tellis fatis magnus ad dextrum lobum hepatis annexus erat, 
pondere fex drach. N\.0 .tov. credit hoc fel cataplafmatis loco alicui corporis 
membro impojitum , tremor em inducere G? torporem: fed experientia edoblus 
fum, vanum ejfe hunc ejufdem timorem. Vanam quoque crederem ejfe Pli¬ 
nii ^ Galeni opinionem, qui affirmarunt, hoc ipfum fel pollere ea virtute, 
ut flaccdum & imbelle reddat illud cornu, quo ( ut Boccacius nofier loquitur ) 
homines arietant. 
Inter duos hepatis lobos ventriculus & intefiinum jejunum interjacent. 
Ventriculus ujque adeo magnus efi, ut immijfa manus hominis per os 
Torpedinis, quod ceque fatis latum efi, convertere fe facile in eodem ventri¬ 
culo pojfit, qui carnofus (3 rugofus efi, 
L a 
Octtls^ 
Dentes, 
Hepar. 
Cyjlisfelleai 
Ventrkulm 
Inter 
