13 
w d. 1 października 1910 r. na przestrzeni 10 m 2 . Ostrą zimę 
tego roku przetrzymała bardzo dobrze. Zakwitła 15 czerwca, 
zbiór nastąpił 31 lipca. Wysokość źdźbła wynosiła od 115 do 
135 cm, przy 3 do 5 kolankach. Krzew pszenny stanowiło 
średnio 8 ździebeł. Długość kłosa 10 — 11 cm, przy 14 — 15 
kłoskach 3 ziarnistych. Ziarn w kłosie od 42—48. 
Po omłocie otrzymano: 
z 10 m 2 ż 1 morga z 1 ha 
Ziarna ... 12 f. 27 k. 33 f. 49.8 q 
Słomy . . . 18 f. 100.8 ctr. 74.7 q 
Waga 1000 ziarn z 42.5 g ziarna oryginalnego, wzrosła 
do 52.6 g pierwszej reprodukcyi. 
Wobec tak dodatnich wyników, w jesieni r. b. poświęci¬ 
liśmy pod wysiew tej pszenicy większą parcelę. 
Na obszerniejszą wzmiankę w sprawozdaniu naszem za¬ 
sługuje, pozostająca u nas w obserwacyi, koniczyna perska 
(Trifolium resupinatum. L.). 
W jesieni r. 1908 otrzymałem od inż. Ludwika Pawłow¬ 
skiego z Kokandy, próbkę nasion koniczyny perskiej, którą 
w Turkiestanie w owym czasie zaczęto uprawiać z bardzo 
dobrym skutkiem. Pochodzi ona z Persy i, gdzie ją już znacz¬ 
nie dawniej uprawiają pod nazwą „ Schab dar u . Aklima- 
tyzacyą koniczyny perskiej dla warunków Turkiestanu zajęło 
się pole doświadczalne w „Głodowym Stepie“ (Gołodnaja 
Stiep’) w r. 1908. W d. 5 marca t. r. posiana koniczyna per¬ 
ska na polach irygowanych dała 3 pokosy ze sprzętem ogól¬ 
nym 102 cent. siana z 1 morga (510 pudów z 1 dziesięciny)*). 
W wymienionej pracy podana jest ilość ciepłostek, przy któ¬ 
rych koniczyna perska wydała pierwsze 2 pokosy, mianowi¬ 
cie 1310 kaloryi w ciągu 72 dni od daty wzejścia, podczas 
gdy lucerna niebieska na 2 pokosy zużyła 128 dni i 3000 
ciepłostek na sąsiednich parcelkach. Cyfry te dawały rękoj¬ 
mię, że i dla nas koniczyna perska będzie rośliną przydatną. 
Przez lata 1909 i 1910 koniczyna perska była wysiewa¬ 
na w ogrodzie naszym w szkółkach, na 1 metrowych dział¬ 
by „Turkiestanskoje Sielskoe Choziajstwo u , r. 1909 N§ 1 za sty¬ 
czeń. O Schabdarie, artykuł M. Buszujewa. 
