9&3& ( ) s^es^e 
huraef latens non vnius eiusdemque naturae eft, fed 
mox alcalinae, mox mediae indolis deprehenditur» 
Mutatur humus pro caloris atmofphaerici ratione ac 
prO humidiorum locorum vicinia diuerfimode, vt 
interdum diffipato fuo pingui principio puluis ter- 
reftris prorfus herilis fiat5 nunquam tamen, vt abfo- 
ne quidam contendunt, in argillam commutatur. 
Ad vegetarionem confert tam materialiter quam in- 
ftrumentaliter ^ attrahit nempe pinguedinem ex aere, 
eamqbe fimul cum falino fuo principio fubminiftrat 
plantis, cumque porofa fit, aerem ad germina radi- 
cesue plantarum admittit; atque denique cultura fa¬ 
cile fubigi et praeparari poteh. Poterit vero, quam- 
uis pura fit, multis laborare incommodis vegetatio- 
nique plantarum officere; nimis enim cito in ficcio* 
ribus annis ac locis foluta euadit; nec plantarum fir¬ 
mitatem, ob nimiam fuam elahicam vim iuuat; hje- 
me in cohaerentem maffiun non conglaciatur, fed in, 
minores moleculas, frigus hibernum ad radiculas de¬ 
nudatas facile admittentes, cogitur; facileque in he¬ 
rilem terram mutatur. Hinc puriffimam humum 
plura in hortis, quam agris, praehare commoda.iure 
optimo Noher contra eos monet, qui nullam nili 
humum vegetabilem culturae plantarum aptam cen- 
fent terrarum fpeciem. 
p.152. Caput nonum. De cirgiVa ad fertilitatem contri - 
bnente. Argilla eh terra tenax , taStu pinguis, hu- 
me&ata digitis adhaerens , fpijfa ac denfa , minutiffimu 
partibus conflans . Raro pura in telluris fuperficie 
reperitur, fed mixta femper vel cum humo, vel cum 
arena, vel cum aliis fpeciebus terrarum. Aquam at¬ 
trahit, colligit ac diu retinet; igne vero, fiue aere 
calido, exficcatur et indurefcit, Pet elixiuiationem 
nihil inde feparari poteit falis, nili pauxillum quid- 
/ piam,quod acoideutaliter ipfiimmiftum eh. Dehil- 
lata 
