I 
J&5& ( J 48 ) 
rant, infipidam maffam deliquefcentem relinquunt, 
pinguedines auide in fe fufcipiunt, quanquam ipfa 
nih 1 oleofi continent, Calx cum argilla et arena in- 
durefcit, coagulatur «quoque, fi vnguinofas gelati* 
nofafue particulas attraxit. Vegetabilium nutritio* 
ni ergo materialiter prodeffe nequit; inftrumentali- 
ter autem ipfi omnino inferuit, humidum ex aere at¬ 
trahendo ; calorem agrorum augendo; aquas ac pin¬ 
guedines foluendo, ac accedente calore in vapores 
diuidendo; acidum quorundam agrorum abforben- 
do et immutando. Noxa, quam adfert agris terra 
calcarea, enafcitur vel ex eo, quod nimium calorem 
in agris excitat; vel quod euaporationi humidi prin¬ 
cipii nimis fauet ; vel quod inuolucris feminum ad¬ 
haerens poros fugentes obftipat; vel quod pingue¬ 
dinem agri nimium foluit ac deftruit; hinc per fe* 
nunquam fertilem agrum conftituit, quanquam opti¬ 
me conducat plantarum vegetationi, fi vel iufta co¬ 
pia cum ceteris terrarum fpeciebus mifceatur, vel 
lixiuio ex calce parato agri irrorentur. Semper ta¬ 
men caute cum ea erit mercandum. 
lj6. Caput vndecimum. De marga ad fertilitatem con¬ 
ferente. Marga Noftro efl terra ab argillacea et cal¬ 
carea quaji compofta. In eo tamen confentire cum 
Cl. Auftore non poffumus, quod afferat, eiusmodi 
terrarum mifcelam vix in telluris fuperficie reperiri, 
cum in noftris regionibus haud adeo raro occurrat 
fummam cruftam agrorum conftituens, quanquam 
in lapideam maffam non concreta, fed terreftrem 
faciem offerens. Aquae immiffa dehifcit, et fub 
aere, durifiima licet effoffa fit, in puluerem fatifcit. 
Nec falini nec oleofi quicquam extra&ione a marga 
obtinere potuit; nec ex particula eius cleftillationi 
fubiecfa aliquid prodiit. Licet cum acidis effer- 
uefcat, plenarie tamen ab iis non foluitur. Pingue¬ 
dines 
