( 97 ) &S& 
hominibus aeque atque in brutis illuftrandam fa¬ 
ciunt, experimenta et obferuationes anatomico-phy- 
ficas, a lunimis viris fa£tas, diligenter collegit, exa- 
minault, diiudicauit, fuiscum obferuationibus coti- ^ 
tulit, atque adeo bene difpofuit, vt libellus ifte, ceu 
egregium huius do&rinae compendium inde enafce- 
retur. . _ 
Aditum fibi ad tractationem parat indagatione 
cauflarum celeris adeo intra nouiffima duo fecula hi- 
ftoriae naturalis incrementi, omniaque hac in re tri¬ 
buit cultorum illius obferuandi, obferuatisque rei.be 
vtendi peritiae. Ad ipfum deinde inftitutum acce¬ 
dens, digeftionem primum in genere contemplatur. 
Chylum appellat veram extractionem earum par-p. 6 . 
tium, quae in alimentis ope liquorum aquoforum et 
faponaceQrum folui poffunt. Principia vegetabiliump. 7. 
aromatica,.falina, faponacea, acida et fubtiliora alia 
chemicis incognita, non nutrire quidem, vt muci- 
lago nutrit et gelatina, fed ita tamen pro dei !e nobis 
oftendit, vt mueilaginis lentorem corrigant et atte¬ 
nuent, neruis excitatis, vaforum ofcillationem iuuent, 
digeftionem a languore defendant et falis micro- 
cofmici iacturas referciant. Porro docet, quam ar¬ 
duum fit,aeftimare vim liquorum digerentium in ali- 
inenta, feparatam inprimis a vi organorum. Indi¬ 
cat horum fuccorum varietatem indolemque fapona- 
ceam. Percurrit hypothefes anciorum de digeftio- 
ne, iisque fuo modo refutatis, digeftionem dicit p. 27. 
actionem naturalem, ad quam trituratio in ore vel 
ventriculo plus minus necefferia eft, in qua alimenta 
a liquoribus aquofis, lymphaticis, maxime vero fa- 
ponaceis ita penetrantur, diaiduntur, foluunturque, 
vt ex illis, accedente calore, organorum efficacia et 
motu refpirationis alterno extrahi poffit chylus, li¬ 
quor plerumque albus, blandus facileque acefcens. 
In quo quidem parando, quum diuerfa anpnalia cli- 
Tom. XVI. Pari I. G verfa 
